সময়ৰ লগে লগে ড০ বানু অসমৰ অন্যতম প্ৰতিশ্ৰুতিসম্পন্ন বিজ্ঞানী হৈ পৰিছে। তেওঁ শৈক্ষিক ক্ষেত্ৰখনৰ লগতে সমাজৰ উপকাৰ সাধন হোৱাকৈ জৈৱ-প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ জগতখনলৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান আগবঢ়াইছে।
তেওঁৰ গৱেষণাৰ অন্যতম প্ৰধান বিষয় হৈছে সাঁচি গছ, যিটো Aquilaria malaccensis নামৰ গছৰ পৰা আহে। উত্তৰ-পূব ভাৰতত সাঁচি গছ বা আগৰ অতি মূল্যৱান, কাৰণ ইয়াক সুগন্ধি দ্ৰব্য আৰু পৰম্পৰাগত ঔষধ প্ৰস্তুত কৰাত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ড০ বানু আৰু তেওঁৰ দলে এই গছজোপাই সংক্ৰমণৰ প্ৰতি কেনে প্ৰতিক্ৰিয়া প্ৰকাশ কৰে আৰু আগৰ কেনেদৰে গঠন হয়, সেই বিষয়ে অধ্যয়ন কৰে। তেওঁলোকৰ এই গৱেষণাই কৃষকসকলক গছবোৰ সুৰক্ষিত কৰি ৰখাৰ লগতে বহনক্ষমভাৱে আগৰ উৎপাদন কৰাত সহায় কৰে। ইয়াৰ ফলত স্থানীয় অৰ্থনীতিতো যোগাত্মক প্ৰভাৱ পৰিছে আৰু এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰাকৃতিক সম্পদ সংৰক্ষণত সহায়ক হৈছে।
তেওঁৰ আন এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰকল্প হৈছে অসমৰ এবিধ বিশেষ নেমুটেঙা অৰ্থাৎ 'কাজী নেমু' (Assam lemon)ৰ ওপৰত আধাৰিত। ড০ বানুৰ গৱেষণাই ইয়াৰ জিনীয় গঠন অধ্যয়ন কৰি আৱিষ্কাৰ কৰিছিল যে অসমৰ বিভিন্ন জিলাৰ নেমুৰ মাজত সামান্য পাৰ্থক্য আছে। ইয়াৰ পৰা দেখা যায় যে এই ফলবিধৰ জিনীয় বৈচিত্ৰ্য যথেষ্ট চহকী। অৱশ্যে, ইয়াৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট হয় যে নেমুৰ এই অনন্য গুণাগুণসমূহ সংৰক্ষণ কৰিবলৈ উপযুক্ত ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰাটো অতিকৈ প্ৰয়োজন। এই অধ্যয়নটোক 'নেচাৰ ইণ্ডিয়া'ৰ ২০২৩ বৰ্ষৰ শীৰ্ষ ১০ টা গৱেষণাৰ ফলাফলৰ ভিতৰত স্থান দিয়া হৈছিল। গৱেষণাটোৱে কাজী নেমু বা অসমীয়া নেমুৰ বৈজ্ঞানিক আৰু সাংস্কৃতিক দুয়োটা দিশৰ মূল্যৱান ঐতিহ্য সংৰক্ষণৰ গুৰুত্বৰ ওপৰত আলোকপাত কৰে।
উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়দাস্থিত এমিটি ইউনিভাৰ্চিটিৰ এক অনুষ্ঠানত ড° ছফিয়া বানুৱে বক্তৃতা প্ৰদান কৰি থকা এক দৃশ্য
ড০ বানুৱে স্বাস্থ্য সম্পৰ্কীয় গৱেষণাৰ ক্ষেত্ৰখনতো কাম কৰিছে, বিশেষকৈ শৰীৰত ইনচুলিনে কেনেদৰে কাম কৰে আৰু কোষে কেনেদৰে মানসিক চাপ নিয়ন্ত্ৰণ কৰে, তাৰ ওপৰত। এই অধ্যয়নসমূহে ডায়েবেটিছৰ দৰে বিপাকীয় ক্ৰিয়া সম্পৰ্কীয় ৰোগবোৰ ভালদৰে বুজি পোৱাত সহায় কৰে। ইয়াৰ লগতে জৈৱ-প্ৰযুক্তিবিদ্যাই কেৱল উদ্ভিদ বিজ্ঞানতেই নহয়, চিকিৎসা বিজ্ঞানলৈকো কেনেকৈ অৱদান আগবঢ়াব পাৰে, তাকো প্ৰদৰ্শন কৰে।
তেওঁ ৰাষ্ট্ৰীয় ৰাসায়নিক পৰীক্ষাগাৰ, জৱাহৰলাল নেহৰু বিশ্ববিদ্যালয়, অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়, ত্ৰিপুৰা বিশ্ববিদ্যালয় আৰু ছিমবায়'চিছ ইণ্টাৰনেচনেল ইউনিভাৰচিটিৰ দৰে কেইবাখনো আগশাৰীৰ শিক্ষানুষ্ঠানৰ সৈতে কাম কৰিছে। তেওঁৰ প্ৰকল্পসমূহে ভাৰত চৰকাৰৰ জৈৱ-প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিভাগ আৰু বিজ্ঞান আৰু অভিযান্ত্ৰিক গৱেষণা পৰিষদৰ দৰে ৰাষ্ট্ৰীয় সংস্থাসমূহৰ পৰা ধন লাভ কৰিছে। তেওঁৰ দলে ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সন্মিলনসমূহত ১০০ খনতকৈও অধিক গৱেষণা পত্ৰ পাঠ কৰিছে আৰু কেইবাটাও শ্ৰেষ্ঠ উপস্থাপকৰ বঁটা লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে।
ড০ বানুৱে ৪০ খনতকৈও অধিক গৱেষণা পত্ৰ লিখিছে আৰু শৈক্ষিক গ্ৰন্থসমূহলৈ ১০টাকৈ অধ্যায়ৰ অৱদান আগবঢ়াইছে। গৱেষণাৰ কামৰ উপৰি সাধাৰণ ৰাইজে সহজতে বিজ্ঞানৰ বিষয়ে বুজি পোৱাকৈ তেওঁ বাতৰি কাকততো বিভিন্ন বিষয়ৰ ওপৰত প্ৰবন্ধ লিখে।
আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নাৰী দিৱসত সম্বৰ্ধনা জনোৱাৰ সময়ত ড° ছফিয়া বানু (বাওঁফালৰ পৰা দ্বিতীয় গৰাকী)
তেওঁক ২৪ খনতকৈও অধিক শৈক্ষিক অনুষ্ঠান আৰু আলোচনা চক্ৰত ভাষণ দিবলৈ আমন্ত্ৰণ জনোৱা হৈছে। গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ত তেওঁৰ তত্ত্বাৱধানত ছয়গৰাকী ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে সফলতাৰে Ph.D. ডিগ্ৰী সম্পূৰ্ণ কৰিছে। তদুপৰি, ড০ বানু 'ছায়েণ্টিফিক ৰিপ'ৰ্টছ'কে ধৰি কেইবাখনো আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জাৰ্নেলৰ সম্পাদনা মণ্ডলীত আছে, য'ত তেওঁ বিশ্বৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ বিজ্ঞানীসকলে লিখা গৱেষণা পত্ৰসমূহ পৰ্যালোচনা কৰাত সহায় কৰে। ইয়াৰ উপৰি, তেওঁ পাঁচটা পেছাদাৰী সংস্থাৰ আজীৱন সদস্য আৰু কেইবাখনো আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সন্মিলন আয়োজন কৰাত তেওঁ সহায় আগবঢ়াইছে।
ড০ বানুৱে অনুভৱ কৰে যে বহুল পঠিত জনপ্ৰিয় বাতৰি কাকতবোৰত বিজ্ঞানৰ বিষয়সমূহ পৰ্যাপ্ত পৰিমাণে আলোচনা কৰা নহয়। এই ব্যৱধান দূৰ কৰাৰ প্ৰয়াস স্বৰূপে, তেওঁ নিয়মীয়াকৈ এণ্টিঅক্সিডেণ্ট, ষ্টেম চেল আৰু জিনীয়ভাৱে ৰূপান্তৰিত জীৱৰ দৰে বিষয়সমূহ সন্দৰ্ভত প্ৰবন্ধ লিখে। এই লেখাসমূহৰ জৰিয়তে তেওঁ বিজ্ঞানৰ জটিল ধাৰণাসমূহ সহজ ভাষাত বুজাবলৈ চেষ্টা কৰে, যাতে সাধাৰণ মানুহে সেয়া সহজে আয়ত্ত কৰিব পাৰে। তেওঁৰ আন এটা লক্ষ্য হৈছে নৱপ্ৰজন্মৰ শিক্ষাৰ্থীসকলক বিজ্ঞান আৰু গৱেষণামূলক কেৰিয়াৰৰ প্ৰতি আগ্ৰহী কৰি তোলা।
ড০ বানু আৰু তেওঁৰ গৱেষণা দলে উদ্ভিদৰ জৈৱ-প্ৰযুক্তিবিদ্যা, আণৱিক জীৱবিজ্ঞান আৰু জিনোমিক্সৰ দৰে ক্ষেত্ৰত আগশাৰীৰ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জাৰ্নেলত কেইবাখনো পত্ৰ প্ৰকাশ কৰিছে। তেওঁলোকে CRISPR জিন সম্পাদনা, আণৱিক ক্ৰমবিকাশ আৰু উদ্ভিদ আধাৰিত ৰাসায়নিক যৌগৰ দৰে আধুনিক বৈজ্ঞানিক প্ৰযুক্তিৰ ওপৰতো গ্ৰন্থৰ অধ্যায় লিখিছে। এই কামবোৰে আন গৱেষক আৰু শিক্ষাৰ্থীসকলক বিজ্ঞানৰ নতুন অগ্ৰগতিৰ বিষয়ে শিকাত সহায় কৰে।
ৰাষ্ট্ৰপতি ভৱনত ড° ছফিয়া বানু
ড০ বানুৱে কয় যে তেওঁৰ কেৰিয়াৰ গঢ় দিয়াৰ ক্ষেত্ৰত তেওঁৰ পৰিয়াল, বিশেষকৈ মাক-দেউতাকৰ ভূমিকা অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। বিদ্যালয়ত পঢ়ি থকা দিনৰে পৰাই তেওঁলোকে তেওঁক নতুন কথা শিকিবলৈ আৰু বিজ্ঞানৰ প্ৰতি কৌতূহলী হৈ থাকিবলৈ উৎসাহিত কৰিছিল। তেওঁলোকৰ নিৰ্দেশনাই তেওঁক শিক্ষা আৰু কেৰিয়াৰৰ ক্ষেত্ৰত সঠিক সিদ্ধান্ত লোৱাত সহায় কৰিছিল।
তেওঁ মনত পেলাই কয় যে গৱেষণাৰ এটা পৰ্যায়ত তেওঁ ক্ষেত্ৰভিত্তিক কামৰ বাবে সঘনাই ভ্ৰমণ কৰিবলগীয়া হৈছিল আৰু প্ৰায় দুবছৰ ধৰি নিয়মীয়াকৈ ঘৰলৈ উভতি আহিব পৰা নাছিল। এনে প্ৰত্যাহ্বানৰ মাজতো তেওঁৰ পৰিয়ালে সদায় তেওঁক সমৰ্থন কৰিছিল আৰু তেওঁৰ সামৰ্থ্যৰ ওপৰত বিশ্বাস ৰাখিছিল। পৰিয়ালৰ এই অনুপ্ৰেৰণাই তেওঁক বিপদাশংকা ল'বলৈ আৰু বৈজ্ঞানিক গৱেষণাৰ কাম অব্যাহত ৰাখিবলৈ সাহস যোগাইছিল।
বৰ্তমান ড০ বানুৱে যুৱ বিজ্ঞানীসকলক পথ প্ৰদৰ্শন কৰাৰ লগতে নিজৰ গৱেষণাৰ প্ৰভাৱ আৰু অধিক সম্প্ৰসাৰিত কৰিব বিচাৰে। তেওঁ সাঁচি গছ আৰু কাজী নেমুৰ দৰে গুৰুত্বপূৰ্ণ উদ্ভিদসমূহৰ বিকাশৰ বাবে অধিক উন্নত আৰু বহনক্ষম পদ্ধতিৰ অধ্যয়ন কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছে। তেওঁ নিজৰ পৰীক্ষাগাৰৰ গৱেষণাক বাস্তৱ উপযোগীতালৈ ৰূপান্তৰিত কৰাৰো আশা পুহি ৰাখিছে, বিশেষকৈ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ কৃষক আৰু স্থানীয় সম্প্ৰদায়সমূহৰ লাভালাভৰ বাবে।
সামগ্ৰিকভাৱে, ড০ ছফিয়া বানুৰ মূল লক্ষ্য হৈছে শক্তিশালী বৈজ্ঞানিক গৱেষণাক সমাজৰ প্ৰকৃত কল্যাণৰ সৈতে সংযুক্ত কৰা। নিজৰ কৰ্মৰাজিৰ জৰিয়তে তেওঁ শৈক্ষিক সমাজ আৰু সাধাৰণ ৰাইজ দুয়োকে সহায় কৰাৰ আশা ৰাখিছে আৰু লগতে অধিক সংখ্যক নৱপ্ৰজন্মক বৈজ্ঞানিক গৱেষণাৰ কেৰিয়াৰ বাছি ল'বলৈ অনুপ্ৰাণিত কৰিব বিচাৰিছে।
