নতুন দিল্লী
চেণ্ট্ৰেল ভিষ্টা প্ৰকল্পৰ অধীনত চলিত মাহৰ ভিতৰত প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় ৰাইছিনা হিলছৰ ছাউথ ব্লকৰ পৰা সেৱা তীৰ্থলৈ কৰা হ’ব স্থানান্তৰ৷ ইতিমধ্যে ব্যাপক প্ৰস্তুতি চলি আছে। অৱশ্যে চেণ্ট্ৰেল ভিষ্টা প্ৰকল্পৰ স্থানত গৃহ নিৰ্মাণ আৰু নগৰ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়কে ধৰি ১২ টা মন্ত্ৰালয়ক এতিয়াও কাৰ্যালয়ৰ স্থান দিয়া হোৱা নাই।
বৰ্তমান চেণ্ট্ৰেল ভিষ্টাত আছে ৩৯ টা মন্ত্ৰালয়৷ আনহাতে ভিষ্টাৰ বাহিৰত প্ৰায় ১২ টা মন্ত্ৰালয়ৰ কাৰ্যালয় আছে। সমন্বয়, সহযোগ আৰু সংযোগ উন্নত কৰিবলৈ ৫১ টা মন্ত্ৰালয়ক একেটা স্থানতে ৰখাৰ প্ৰস্তাৱ দিয়া হৈছে। ইটিভি ভাৰতে লাভ কৰা গৃহ নিৰ্মাণ আৰু নগৰ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয় (MoHUA)ৰ এক আনুষ্ঠানিক বিবৃতিত এনেদৰে কোৱা হৈছে, ‘‘কাৰ্যালয়সমূহৰ বাবে আধুনিক প্ৰযুক্তিগত সুবিধা আৰু অন্যান্য সুবিধাৰ সৈতে পৰ্যাপ্ত স্থানৰ প্ৰস্তাৱ কৰা হৈছে।’’
বিবৃতিটোত লগতে কোৱা হৈছে যে চেণ্ট্ৰেল ভিষ্টাৰ বাহিৰৰ ভাৰাঘৰত থকা বিভিন্ন মন্ত্ৰালয় আৰু বিভাগে বাৰ্ষিক ব্যয়ৰ অৱৰ্তমান ব্যয় হিচাপে চৰকাৰী ৰাজকোষৰ প্ৰায় ১০০০ কোটি টকা ব্যয় কৰে। গৃহ নিৰ্মাণ আৰু নগৰ পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনস্থ সম্পদ সঞ্চালকালয়ে দক্ষিণ ব্লক, উত্তৰ ব্লক আৰু শাস্ত্ৰী ভৱনৰ পৰা ৯ টা মন্ত্ৰালয়ৰ কাৰ্যালয় কৰ্তব্য ভৱনলৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ পৰামৰ্শ দিছে৷
সেইমতে প্ৰতিৰক্ষা, শিক্ষা, আইন, ৰাসায়নিক আৰু সাৰ, সংস্কৃতি, কৃষি আৰু তথ্য আৰু সম্প্ৰচাৰ মন্ত্ৰালয়সমূহ নৱনিৰ্মিত কৰ্তব্য ভৱন-২ লৈ স্থানান্তৰিত কৰাৰ প্ৰক্ৰিয়া চলাই থকা হৈছে ৷ নিৰ্দেশনাটোৰ প্ৰতিলিপি ইতিমধ্যে ইটিভি ভাৰতৰ হাতত পৰিছে ৷ য’ত উল্লেখ আছে যে, তথ্য আৰু সম্প্ৰচাৰ মন্ত্ৰালয়ক কমেও ১২০ টা কোঠা, সাংস্কৃতিক মন্ত্রালয়ক ৪৫ টা কোঠা আৰু আইন আৰু ন্যায় মন্ত্রালয়ক ১১০ টা কোঠা আবণ্টন দিয়া হৈছে ৷
প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয়টো নতুন ঠিকনালৈ স্থানান্তৰিত হ’লে অৱসান ঘটিব এটা যুগৰ ৷ ১৯৪৭ চনত দেশৰ স্বাধীনতাৰ পিছৰে পৰা ৰাইছিনা হিলছৰ দক্ষিণ ব্লকতে আছে প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয়টো। প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ নতুন কাৰ্যালয় সেৱা তীৰ্থ-১ প্ৰায় সাজু হৈ উঠিছে ৷ চলিত মাহৰে কোনোবা এটা দিনত কাৰ্যালয়টো স্থানান্তৰ কৰাৰ সম্ভাৱনা আছে । চেণ্ট্ৰেল ভিষ্টা পুনৰ উন্নয়ন প্ৰকল্পৰ অংশ হিচাপে নিৰ্মাণ কৰা হৈছে এই নতুন কাৰ্যালয়টো৷
এই থাকিব প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয়, কেবিনেট সচিবালয় আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় নিৰাপত্তা পৰিষদ সচিবালয়(এন এছ চি এছ) ৷ বিগত বৰ্ষৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত কেবিনেট সচিবালয় সেৱা তীৰ্থ ২ লৈ স্থানান্তৰিত কৰা হৈছিল । আনহাতে, সেৱা তীৰ্থ-৩ ত থাকিব ৰাষ্ট্ৰীয় নিৰাপত্তা উপদেষ্টাৰ কাৰ্যালয়।
লাৰ্চেন এণ্ড টৌব্ৰ’ৰ দ্বাৰা নিৰ্মাণকাৰ্য চলি থকা সমগ্ৰ সেৱা তীৰ্থ চৌহদ(যাক এগজিকিউটিভ এনক্লেভ বুলিও জনা যায়) ৰ নামত ব্যয় কৰা হ’ব ১,১৮৯ কোটি টকা ৷ ই ২,২৬,২০৩ বৰ্গফুট এলেকাজুৰি বিস্তৃত । প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ বাবে এটা নতুন চৰকাৰী বাসগৃহ, যাৰ নাম "এগজিকিউটিভ এনক্লেভ পাৰ্ট ২" ৰ নিৰ্মাণৰ কামো এই মুহূৰ্তত চলি আছে । নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ পিছত প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে লোক কল্যাণ মাৰ্গস্থিত ৭ নং বাসভৱনটো সলনি কৰিব ৷ পৰৱৰ্তী সময়ত দক্ষিণ আৰু উত্তৰ ব্লকটো ‘যুগিন যুগিন ভাৰত সংগ্রহালয়’ নামেৰে ৰাজহুৱা সংগ্ৰহালয়লৈ ৰূপান্তৰিত কৰা হ’ব। ইতিমধ্যে ২০২৪ চনৰ ১৯ ডিচেম্বৰত ফ্ৰান্সৰ সংগ্ৰহালয় উন্নয়ন সংস্থাৰ সৈতে পৰিকল্পিত সংগ্ৰহালয়টোৰ উন্নয়নৰ বাবে কাৰিকৰী সহযোগিতাৰ বাবে চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।
ঔপনিৱেশিক যুগৰ ছাউথ ব্লক আৰু নৰ্থ ব্লকৰ দৰে অট্টালিকাবোৰ দেখাত ধুনীয়া হ’লেও আধুনিক আন্তঃগাঁথনিৰ অভাৱ। সংকীৰ্ণ কাৰ্যালয়, পুৰণি বৈদ্যুতিক ব্যৱস্থা আৰু লজিষ্টিক প্ৰত্যাহ্বানৰ বাবে কামসমূহ ক্ৰমান্বয়ে কঠিন হৈ পৰিছে। ২০২০ চনত আৰম্ভ হোৱা চেণ্ট্ৰেল ভিষ্টা পুনৰ উন্নয়ন প্ৰকল্পৰ লক্ষ্য হৈছে ভাৰতৰ শাসন যন্ত্ৰৰ বাবে অত্যাধুনিক সা-সুবিধাযুক্ত কাৰ্যালয় নিৰ্মাণ কৰি এই সমস্যাসমূহ সমাধান কৰা৷
নতুন অট্টালিকাসমূহে চৰকাৰৰ আন্তঃগাঁথনিৰ আধুনিকীকৰণৰ সাক্ষৰ বহন কৰিব ৷ য’ত কেইবাটাও উন্নত প্ৰযুক্তি সংলগ্ন ব্যৱস্থা থাকিব৷ এই অট্টালিকাসমূহে বহনক্ষমতাৰ ক্ষেত্ৰতো আগভাগ ল’ব ৷ ছাদৰ ওপৰত সৌৰশক্তি, সৌৰশক্তিৰ সহায়ত পানী গৰম কৰা, আধুনিক এইচ ভি এ চি(গৰম কৰা, বায়ু চলাচল কৰা আৰু এয়াৰ কণ্ডিচনাৰ) ব্যৱস্থা আৰু বৰষুণৰ পানী সংগ্ৰহৰ ব্যৱস্থা অট্টালিকাসমূহত থাকিব।
এই সুবিধাই শূন্য নিৰ্গমন আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনা, আভ্যন্তৰীণ কঠিন আৱৰ্জনা প্ৰক্ৰিয়াকৰণ, ই-বাহন চাৰ্জিং ষ্টেচন আৰু পুনঃব্যৱহৃত নিৰ্মাণ সামগ্ৰীৰ ব্যাপক ব্যৱহাৰৰ জৰিয়তে পৰিৱেশ সজাগতাক প্ৰসাৰিত কৰিব । আনহাতে, শূন্য নিৰ্গমন চৌহদ হোৱাৰ বাবে কৰ্তব্য ভৱনে বর্জ্য পানী পৰিশোধন কৰি পুনৰ ব্যৱহাৰ কৰি পানীৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ এটা ডাঙৰ অংশ পূৰণ কৰিব ।
কৰ্তব্য ভৱন কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অভিলাষী চেণ্ট্ৰেল ভিষ্টা পুনৰ উন্নয়ন প্ৰকল্পৰ অংশ । য’ত আছে সংসদৰ সদস্যসকলৰ বাবে নতুন সংসদ গৃহ কোঠা, চেণ্ট্ৰেল ভিষ্টা এভিনিউ, কমন চেণ্ট্ৰেল চেক্ৰেটেৰিয়েটৰ ১০ টা অট্টালিকা, চেণ্ট্ৰেল কনফাৰেন্স চেণ্টাৰ ইত্যাদি।
প্ৰকল্পটোত ৰাষ্ট্ৰীয় অভিলেখাগাৰৰ বাবে অতিৰিক্ত অট্টালিকা(হেৰিটেজ বিল্ডিঙৰ উপৰিও), নতুন আই জি এন চি এ বিল্ডিং, নিৰাপত্তা বিষয়া, উপ-ৰাষ্ট্ৰপতি আৰু প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ চৰকাৰী বাসগৃহ, কেবিনেট সচিবালয়, ৰাষ্ট্ৰীয় নিৰাপত্তা পৰিষদৰ সচিবালয়, উত্তৰ আৰু দক্ষিণ ব্লকলৈ ৰাষ্ট্ৰীয় সংগ্ৰহালয় স্থানান্তৰ কৰা ইত্যাদি অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে।
এই প্ৰকল্পৰ লক্ষ্য হৈছে ৰাষ্ট্ৰপতি ভৱন আৰু ইণ্ডিয়া গেটৰ মাজৰ তিনি কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ কজৱে’টো নতুনকৈ সজাই পৰাই তোলা আৰু নৰ্থ ব্লক আৰু ছাউথ ব্লকক ৰাজহুৱা সংগ্ৰহালয়লৈ ৰূপান্তৰিত কৰা।
.webp)
