কাঠমান্ডু
নেপালত বৃহস্পতিবাৰে ৰাষ্ট্ৰীয় স্বতন্ত্র পাৰ্টি (Rastriya Swatantra Party - RSP)ৰ সংসদীয় দলৰ নেতা হিচাপে নিৰ্বাচিত হ’ল বলেন্দ্ৰ শাহ ওৰফে ‘বলেন’। ইয়াৰ জৰিয়তে তেওঁ শুকুৰবাৰে দেশখনৰ সৰ্বকনিষ্ঠ নিৰ্বাচিত প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে শপত ল’বলৈ পথ সুগম হৈছে।
৩৫ বছৰীয়া ৰেপাৰ পৰা ৰাজনীতিলৈ অহা বলেন, যি RSP-ৰ জ্যেষ্ঠ নেতা, ৫ মাৰ্চত অনুষ্ঠিত নিৰ্বাচনত বিপুল বিজয় লাভ কৰিছিল। তেওঁ দেশখনৰ শীৰ্ষ কাৰ্যনির্বাহী পদ অলংকৃত কৰা মধেশ অঞ্চলৰ প্ৰথম ব্যক্তি হিচাপেও পৰিগণিত হ’ব।
যোৱা বছৰৰ সহিংস Gen Z প্ৰতিবাদৰ পাছত অনুষ্ঠিত প্ৰথম সাধাৰণ নিৰ্বাচনত নেপালৰ ভোটাৰসকলে প্ৰজন্মগত পৰিৱৰ্তন আৰু দুর্নীতি-মুক্ত শাসনৰ দাবীত পৰম্পৰাগত দলসমূহক প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে পৰাস্ত কৰি বলেন আৰু তেওঁৰ দলক নতুন চৰকাৰ গঠন কৰিবলৈ নিৰ্বাচিত কৰিছে।
প্ৰধানমন্ত্ৰী পদৰ প্ৰাৰ্থী হিচাপে বলেনক আগবঢ়োৱা RSP-এ প্ৰতিনিধি সভাৰ (House of Representatives - HoR) মুঠ ২৭৫খন আসনৰ ভিতৰত ১৮২খন লাভ কৰি সংবিধানৰ ধাৰা ৭৬(১) অনুসৰি সংখ্যাগৰিষ্ঠ চৰকাৰ গঠনৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে।
এই ২৭৫জন সদস্যৰ ভিতৰত ১৬৫জনক প্ৰত্যক্ষ ভোটেৰে আৰু ১১০জনক অনুপাতিক প্ৰতিনিধিত্ব ব্যৱস্থাৰে নিৰ্বাচিত কৰা হয়।
নৱ নিৰ্বাচিত সাংসদসকলৰ শপত গ্ৰহণ অনুষ্ঠানৰ পাছতেই RSP-ৰ কেন্দ্ৰীয় সমিতিৰ বৈঠকত সংসদীয় দল গঠন কৰা হয়। “সংসদীয় দলৰ বৈঠকে একমতত বলেনক নেতা হিচাপে নিৰ্বাচিত কৰে, যাৰ জৰিয়তে তেওঁ দেশখনৰ শীৰ্ষ কাৰ্যনির্বাহী পদৰ বাবে আনুষ্ঠানিকভাৱে যোগ্যতা অৰ্জন কৰে,” বুলি RSP-ৰ কেন্দ্ৰীয় সংগঠন সমিতিৰ সচিব শংকৰ শ্রেষ্ঠাই জানিবলৈ দিয়ে।
শ্ৰেষ্ঠাই জনোৱা মতে, বলেনক তেওঁৰ নেতৃত্বত নতুন মন্ত্ৰীসভা গঠনৰ পূৰ্ণ ক্ষমতা দিয়া হৈছে। নতুন মন্ত্ৰীসভাৰ সদস্যসকল সন্ধিয়ালৈ নিৰ্ধাৰণ কৰা হ’ব বুলি তেওঁ কয়।
ইয়াৰ আগতে, বলেনসহ নৱ নিৰ্বাচিত HoR সদস্যসকলে ফেডাৰেল সংসদ ভৱনত শপত গ্ৰহণ কৰে, যাৰ জৰিয়তে ভোটগ্ৰহণ সমাপ্ত হোৱাৰ তিনিসপ্তাহ পাছত চৰকাৰ গঠনৰ প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ হয়।
সংসদৰ জ্যেষ্ঠতম সদস্য, ৭৮ বছৰীয়া অৰ্জুন নৰসিংহ কে চিয়ে, সিংহা দৰ্বাৰত অৱস্থিত ফেডাৰেল সংসদ সচিবালয়ত নৱ নিৰ্বাচিত সদস্যসকলক পদ আৰু গোপনীয়তাৰ শপত পাঠ কৰায়।
প্ৰথা অনুসৰি, বুধবাৰে ৰাষ্ট্ৰপতি ৰামচন্দ্ৰ পৌডেলে, নেপালি কংগ্ৰেছ দলৰ পৰা অনুপাতিক প্ৰতিনিধিত্ব ব্যৱস্থাৰে নিৰ্বাচিত নৰসিংহ কে চিক শপত গ্ৰহণ কৰাইছিল।
ৰাষ্ট্ৰপতি কাৰ্যালয়ৰ সূত্ৰ অনুসৰি, শুকুৰবাৰে শীতল নিবাসত অৱস্থিত ৰাষ্ট্ৰপতি ভৱনত অনুষ্ঠিত বিশেষ অনুষ্ঠানত বলেনে প্ৰধানমন্ত্ৰী হিচাপে শপত গ্ৰহণ কৰিব। বলেনৰ নিকটৱৰ্তী সূত্ৰসমূহে জনোৱা মতে, তেওঁ ১৫ৰ পৰা ১৮জন মন্ত্ৰী থকা এখন সৰু মন্ত্ৰীসভা গঠন কৰাৰ সম্ভাৱনা আছে।
ৰেপাৰ-ৰাজনীতিবিদ বলেনে ঝাপা-৫ সমষ্টিত চাৰিবাৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী হোৱা কে পি শর্মা অ’লীক বৃহৎ ব্যৱধানত পৰাস্ত কৰে। এই সমষ্টিটো দীৰ্ঘদিন ধৰি কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ নেপাল (ইউএমএল)ৰ দুৰ্গ হিচাপে পৰিচিত আছিল।
সৰল সংখ্যাগৰিষ্ঠতা (১৩৮ আসন)তকৈ অধিক আসন লাভ কৰাৰ লগতে RSP-এ সংবিধান সংশোধনৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় দুই-তৃতীয়াংশ সংখ্যাগৰিষ্ঠতাৰ পৰা মাত্ৰ দুখন আসন কম পাইছে।
বলেন আৰু RSP-ৰ এই জয়ত পৰম্পৰাগত দলসমূহ প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে নিশ্চিহ্ন হৈছে। নেপালি কংগ্ৰেছে মাত্ৰ ৩৮খন আসন লাভ কৰিছে, তাৰ পিছত CPN-UML-এ ২৫খন আৰু নেপালি কমিউনিষ্ট পাৰ্টিয়ে ১৭খন আসন লাভ কৰে।
শ্ৰম সংস্কৃতি পাৰ্টিয়ে ৭খন আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰজাতন্ত্ৰ পাৰ্টিয়ে ৫খন আসন লাভ কৰিছে। এখন আসনৰ ফলাফল এখন আদালতৰ গোচৰৰ বাবে এতিয়াও ঘোষণা কৰা হোৱা নাই।
