আৱাজ-দ্য ভইচ গুৱাহাটী ব্যুৰো
ইছলামে ধৰ্ম হিচাপে পৃথিৱী আৰু ইয়াৰ পৰিবেশৰ সংৰক্ষণ আৰু সুৰক্ষাৰ ওপৰত যথেষ্ট গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। ইছলামিক শিক্ষাৰ প্ৰাথমিক উৎস দুটা হৈছে কোৰআন আৰু ছুন্নাত। এই দুটা উৎসৰ পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ গুৰুত্বৰ ওপৰত স্পষ্ট নিৰ্দেশনা প্ৰদান কৰে। ইতিহাসৰ বহু মুছলমান পণ্ডিত আৰু চিন্তাবিদে এই নিৰ্দেশনা পালন কৰাত যথেষ্ট অৰিহণা যোগাই আহিছে।
ইছলামত পৰিৱেশ সম্পৰ্কে অন্যতম উল্লেখযোগ্য শিক্ষা হৈছে “খলিফা” ধাৰণা। যিয়ে মানৱ জাতিক পৃথিৱীৰ ৰক্ষক হিচাপে বিবেচনা কৰে। পৃথিৱীখনৰ সুৰক্ষা আৰু যত্নৰ বাবে মানৱ জাতি দায়বদ্ধ। এই ধাৰণাটো কোৰআনৰ আয়াতত উল্লেখ আছে, য’ত কোৱা হৈছে: “তেওঁৱেই তোমালোকক পৃথিৱীত খলিফা(ৰক্ষক) কৰি তুলিছে” (কোৰআন ৬:১৬৫)।
ইছলামিক শিক্ষাই প্ৰাকৃতিক সম্পদৰ ব্যৱহাৰত সংৰক্ষণ আৰু বহনক্ষমতাৰ ওপৰতো গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। হজৰত মহম্মদ (ছাঃ)-এ কয়, “পৃথিৱী সেউজীয়া আৰু সুন্দৰ, আৰু আল্লাহে তোমালোকক ইয়াৰ ওপৰত তেওঁৰ খলিফা নিযুক্ত কৰিছে। গোটেই পৃথিৱীখন তোমালোকৰ লাভৰ বাবে সৃষ্টি কৰা হৈছে, আৰু তেওঁ তোমালোককে ইয়াৰ ৰক্ষণাবেক্ষণৰ দায়িত্ব দিছে” (ছহীহ মুছলিম)।
হাতত গছপুলি লৈ আছে এজাক কণ কণ শিশুৱে
তদুপৰি ইছলামিক শিক্ষাই জীৱ-জন্তুৰ নৈতিক ব্যৱহাৰ আৰু জৈৱ বৈচিত্ৰ্য সংৰক্ষণৰ ওপৰতো গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। হজৰত মহম্মদ (ছাঃ)-এ কয় যে, “কোনোবাই যদি ন্যায্য কাৰণ অবিহনে এটা ঘনচিৰিকাও মাৰে, আল্লাহে তেওঁক কিয়ামতৰ দিনা জবাবদিহি কৰিব” (ছুনান আল-নাছাই)।
ইতিহাসৰ অসংখ্য ইছলামিক পণ্ডিত আৰু চিন্তাবিদে পৰিৱেশ সুৰক্ষা আৰু সংৰক্ষণত অৰিহণা যোগাইছে। প্ৰখ্যাত মুছলমান পণ্ডিত আৰু দাৰ্শনিক ইবন ৰুছদ, যাক এভেৰ’ছ বুলিও কোৱা হয়, তেওঁ প্ৰাকৃতিক পৰিৱেশ সংৰক্ষণৰ গুৰুত্বৰ ওপৰত বিস্তৃতভাৱে লিখিছিল। তেওঁ যুক্তি দিছিল যে প্ৰাকৃতিক জগতখনক সকলো মানৱ জাতিৰ সুবিধাৰ্থে সুৰক্ষিত আৰু সংৰক্ষণ কৰা উচিত আৰু পৰিৱেশ ধ্বংস কৰাটো আল্লাহে মানুহৰ ওপৰত যি আস্থা ৰাখিছে তাৰ উলংঘা।
আন এজন বিশিষ্ট মুছলমান চিন্তাবিদ আল-গাজালীয়ে জলসম্পদ সংৰক্ষণৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰি কয় যে পানী হৈছে এক বহুমূলীয়া আৰু সীমিত সম্পদ, যিটো প্ৰয়োজন অনুসৰি ব্যৱহাৰ কৰা উচিত।
প্ৰতিনিধিত্বমূলক ছবি
এই ইছলামিক শিক্ষা আৰু ইতিহাসৰ বুকুত মুছলমান পণ্ডিতসকলৰ অৱদানৰ উপৰিও বৈজ্ঞানিক গৱেষণাই পৰিৱেশ সুৰক্ষা আৰু সংৰক্ষণৰ গুৰুত্বৰ প্ৰমাণো দাঙি ধৰিছে। উদাহৰণস্বৰূপে, গৱেষণাৰ পৰা দেখা গৈছে যে বনাঞ্চল ধ্বংস আৰু প্ৰাকৃতিক বাসস্থান ধ্বংস কৰিলে পৰিৱেশ তন্ত্ৰ আৰু গ্ৰহটোৰ জৈৱ বৈচিত্ৰ্যৰ ওপৰত বিধ্বংসী প্ৰভাৱ পৰিব পাৰে। ইয়াৰ উপৰিও জলবায়ু পৰিৱৰ্তন আৰু প্ৰদূষণক মানুহ আৰু প্ৰাকৃতিক পৰিৱেশ উভয়ৰে স্বাস্থ্য আৰু মংগলৰ বাবে উল্লেখযোগ্য ভাবুকি হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে।
শেহতীয়া বছৰবোৰত পৃথিৱী আৰু পৰিৱেশৰ সংৰক্ষণ আৰু সুৰক্ষাৰ প্ৰতি ইছলামৰ উদ্বেগ বিষয়টোৰ ওপৰত বহুতো বৈজ্ঞানিক গৱেষণা কৰা হৈছে আৰু সেয়েহে ইমানবোৰ মুছলমান বুদ্ধিজীৱীয়ে নিজৰ যুক্তি আৰু বাখ্যালৈ আগবাঢ়ি আহিছে। তেনে এজন পণ্ডিত আৰু পৰিৱেশবিদ হৈছে ড° ছেইয়দ হোছেইন নাছৰ। তেওঁ পৰিৱেশৰ সৈতে সম্পৰ্কিত ইছলামিক শিক্ষাৰ গুৰুত্বৰ ওপৰত বিস্তৃতভাৱে লিখিছে, আৰু পৰিৱেশ সংৰক্ষণৰ ক্ষেত্ৰত মুছলমানসকলে সক্ৰিয় ভূমিকা লোৱাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰতো গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে।
ড° নাছৰে যুক্তি আগবঢ়ায় যে পৰিৱেশৰ প্ৰতি ইছলামিক দৃষ্টিভংগী এক আল্লাহৰ নীতিৰ আদৰ্শৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত। এই দৃষ্টিভংগীয়ে পৰিৱেশক এক আন্তঃসংযোগী ব্যৱস্থা হিচাপে লয়, য’ত সকলো জীৱই আন্তঃনিৰ্ভৰশীল আৰু এক উমৈহতীয়া উদ্দেশ্যৰ অংশীদাৰ। এইদৰে পৰিৱেশ সুৰক্ষা আৰু যত্ন লোৱাটো মানুহৰ দায়িত্ব, কিয়নো ই আল্লাহৰ মহিমা আৰু সৌন্দৰ্য্যৰ প্ৰতিফলন।
মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই গছপুলি ৰোপণ কৰি থকা কিছু মূহুৰ্ত
পৰিৱেশ সম্পৰ্কে বিস্তৃতভাৱে লিখা আন এজন মুছলমান পণ্ডিত হৈছে ব্ৰিটেইনৰ ইছলামিক ফাউণ্ডেশ্যন ফৰ ইক’লজী এণ্ড এনভাইৰনমেণ্টেল ছায়েন্স (আই এফ ই ই এছ)ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক ফজলুন খালিদ। তেওঁ মুছলমানসকলে পৰিৱেশ সংৰক্ষণৰ ক্ষেত্ৰত সক্ৰিয় ভূমিকা গ্ৰহণ কৰাৰ লগতে পৰিৱেশ নৈতিকতাক দৈনন্দিন জীৱনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে। তেওঁ যুক্তি আগবঢ়ায় যে শিক্ষা আৰু সজাগতা অভিযানৰ জৰিয়তে, লগতে উদ্যোগ আৰু কৃষিক্ষেত্ৰত পৰিৱেশ অনুকূল পদ্ধতিৰ বিকাশৰ জৰিয়তেও এই কাম সম্ভৱ হ’ব পাৰে।
এই পণ্ডিতসকলৰ কৰ্মৰাজিৰ উপৰিও বিশ্বৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ মুছলমানসকলে গ্ৰহণ কৰা পৰিৱেশ সংৰক্ষণ আৰু সুৰক্ষাৰ পদক্ষেপৰ বহুতো ব্যৱহাৰিক উদাহৰণ পোৱা যায়। উদাহৰণস্বৰূপে ইণ্ডোনেছিয়াত ইছলামিক ডিফেণ্ডাৰছ ফ্ৰণ্টে দেশখনৰ প্ৰদূষিত নদী আৰু বিল পৰিষ্কাৰ কৰাৰ অভিযান আৰম্ভ কৰিছে। একেদৰে ইজিপ্ততো ইছলামিক ফাউণ্ডেশ্যন ফৰ ইক’লজি এণ্ড এনভাইৰনমেণ্টেল ছায়েন্সে (আই এফ ই ই এছ) স্থানীয় জনগোষ্ঠীসমূহৰ মাজত বহনক্ষম উন্নয়ন আৰু পৰিৱেশ সজাগতাক প্ৰসাৰিত কৰাৰ বাবে কাম কৰি আহিছে। একেদৰে ২০১৫ চনত ৬০ জনতকৈ অধিক বিশিষ্ট মুছলমান পণ্ডিত আৰু নেতাই স্বাক্ষৰিত বিশ্ব জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ ইছলামিক ঘোষণাই পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ গুৰুত্বৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰি জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ সৈতে মোকাবিলা কৰাৰ বাবে জৰুৰী ব্যৱস্থা গ্ৰহণৰ আহ্বান জনাইছে।
অৰণ্য মানৱ যাদৱ পায়েঙে গছপুলি ৰোপণ কৰি থকা এক মূহুৰ্ত
এক কথাত ক’বলৈ গ’লে পৃথিৱী আৰু ইয়াৰ পৰিবেশৰ সংৰক্ষণ আৰু সুৰক্ষা ইছলামৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ দিশ। কোৰআন আৰু হজৰত মহম্মদ (ছঃ)ৰ শিক্ষাত পৃথিৱী আৰু ইয়াৰ সম্পদৰ যত্ন লোৱা আৰু অপচয় আৰু অতিৰিক্ততাৰ পৰা হাত সাৰিবলৈ মানুহৰ দায়িত্বৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছে। তদুপৰি বহুতো মুছলমান পণ্ডিত আৰু সংগঠনে মুছলমানসকলে পৰিৱেশ সংৰক্ষণৰ ক্ষেত্ৰত সক্ৰিয় ভূমিকা গ্ৰহণ কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে, আৰু পৰিৱেশ নৈতিকতাক নিজৰ দৈনন্দিন জীৱনত অন্তৰ্ভুক্ত কৰিছে।
পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ বাবে একেলগে কাম কৰি আমি নিশ্চিত কৰিব পাৰো যে ভৱিষ্যত প্ৰজন্মই পৃথিৱীৰ সৌন্দৰ্য্য আৰু সম্পদ উপভোগ কৰিব পাৰিব আৰু আল্লাহৰ সৃষ্টিৰ ৰক্ষক হিচাপে আমাৰ দায়িত্ব পালন কৰিব পাৰিব।
