ন্যায়পালিকাৰ "বিভিন্ন পৰ্যায়ত দুৰ্নীতি"ৰ কথা উল্লেখ NCERT-ৰ অষ্টম শ্ৰেণীৰ কিতাপত

Story by atv | Posted by [email protected] • 2 h ago

নতুন দিল্লী

নেচনেল কাউন্সিল অৱ এডুকেচনেল ৰিচাৰ্চ এণ্ড ট্ৰেনিং (NCERT)-এ অষ্টম শ্ৰেণীৰ সমাজ বিজ্ঞানৰ এখন নতুন পাঠ্যপুথি প্ৰকাশ কৰিছে। এই কিতাপখনত "আমাৰ সমাজত ন্যায়পালিকাৰ ভূমিকা" (The Role of the Judiciary in Our Society) নামৰ এটা অধ্যায় অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে, য’ত ন্যায়িক দুৰ্নীতি আৰু ভাৰতৰ আদালত ব্যৱস্থাত বাধাৰ সৃষ্টি কৰা গাঁথনিগত সমস্যাসমূহৰ এক বিস্তৃত বিশ্লেষণ আগবঢ়োৱা হৈছে।

অধ্যায়টোত আদালতসমূহৰ সন্মুখীন হোৱা এটা অন্যতম প্ৰধান সমস্যা হিচাপে "বিভিন্ন পৰ্যায়ত দুৰ্নীতি"ক চিহ্নিত কৰা হৈছে আৰু ইয়াক ন্যায় প্ৰদানত প্ৰভাৱ পেলোৱা কেইবাটাও পদ্ধতিগত প্ৰত্যাহ্বানৰ ভিতৰত এটা বুলি দাঙি ধৰা হৈছে। লগতে ন্যায়িক ব্যৱস্থাৰ সকলো পৰ্যায়ত থকা বিচাৰাধীন গোচৰৰ বৃহৎ বোজাৰ (Case backlog) কথাও ইয়াত আলোকপাত কৰা হৈছে।

পাঠ্যপুথিখনত উল্লেখ কৰা হৈছে যে ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ত বৰ্তমান প্ৰায় ৮১,০০০ গোচৰ নিষ্পত্তি হ’বলৈ বাকী আছে। ভাৰতৰ উচ্চ ন্যায়ালয়সমূহত বৰ্তমান প্ৰায় ৬২,৪০,০০০ গোচৰ বিচাৰাধীন হৈ থকাৰ বিপৰীতে জিলা আৰু নিম্ন আদালতসমূহ লগ লাগি প্ৰায় ৪,৭০,০০,০০০ গোচৰ নিষ্পত্তি হ’বলৈ বাকী আছে।

বিচাৰকৰ অভাৱক গোচৰৰ বিলম্বৰ এক উল্লেখযোগ্য কাৰণ হিচাপে কিতাপখনত উল্লেখ কৰা হৈছে; লগতে জটিল আইনী প্ৰক্ৰিয়া আৰু আদালতৰ অপৰ্যাপ্ত আন্তঃগাঁথনিক আদালতৰ কাম-কাজত বাধাৰ সৃষ্টি কৰা দুটা মুখ্য কাৰক হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে।

অধ্যায়টোত দেখুওৱা হৈছে যে বিচাৰকসকলে এখন আচাৰ-সংহিতা (Code of conduct) মানি চলিব লাগে, যিয়ে আদালতৰ অধিবেশনৰ সময়ত আৰু তেওঁলোকৰ ন্যায়িক দায়িত্বৰ বাহিৰতো তেওঁলোকৰ পেছাদাৰী আচৰণ নিয়ন্ত্ৰণ কৰে। ইয়াৰ উপৰিও ন্যায়িক ব্যৱস্থাই কেনেকৈ আভ্যন্তৰীণ পদ্ধতিৰ জৰিয়তে ইয়াৰ সদস্যসকলক জবাবদিহি কৰে তাৰ বৰ্ণনা দিয়াৰ লগতে মানুহে কেনেকৈ 'চেণ্ট্ৰেলাইজড পাব্লিক গ্ৰীভেন্স ৰেড্ৰেছ এণ্ড মনিটৰিং চিষ্টেম' (CPGRAMS) ব্যৱস্থাৰ জৰিয়তে অভিযোগ দাখিল কৰিব পাৰে সেই বিষয়েও ব্যাখ্যা কৰা হৈছে।

পাঠ্যপুথিখনত উল্লেখ কৰা হৈছে যে ২০১৭ চনৰ পৰা ২০২১ চনৰ ভিতৰত এই অভিযোগ ব্যৱস্থাৰ জৰিয়তে ন্যায়পালিকাৰ সৈতে জড়িত ১,৬০০ ৰো অধিক অভিযোগ লাভ কৰা হৈছে। যিবোৰ শিক্ষাৰ্থীয়ে আদালতৰ কাৰ্যপ্ৰণালী আৰু ভাৰতত ন্যায় লাভৰ অসুবিধাৰ বিষয়ে জানিব বিচাৰে, তেওঁলোকৰ বাবে ন্যায়িক বিলম্ব আৰু দুৰ্নীতি কেনেকৈ একোটা গাঁথনিগত সমস্যা, সেই কথা অধ্যায়টোত দাঙি ধৰা হৈছে।

২০২৫ চনৰ জুলাই মাহত এক শুনানিৰ সময়ত ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ বি আৰ গাভায়ে কৈছিল যে ন্যায়পালিকাৰ ভিতৰত থকা দুৰ্নীতি আৰু অসৎ আচৰণৰ ঘটনাই জনসাধাৰণৰ আস্থাৰ ওপৰত নেতিবাচক প্ৰভাৱ পেলায়। কিতাপখনত তেওঁক উদ্ধৃত কৰি কোৱা হৈছে, "অৱশ্যে, এই বিশ্বাস পুনৰ গঢ়ি তোলাৰ পথটো হ’ল এই সমস্যাসমূহ সমাধানৰ বাবে লোৱা দ্ৰুত, নিৰ্ণায়ক আৰু স্বচ্ছ পদক্ষেপৰ মাজতে নিহিত হৈ আছে। স্বচ্ছতা আৰু জবাবদিহিতা হ’ল গণতান্ত্ৰিক গুণ।"