নতুন দিল্লী
প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰী ৰাজনাথ সিঙে চীনৰ এডমিৰেল ডং জুনক সাক্ষাৎ কৰি প্ৰকৃত নিয়ন্ত্ৰণ ৰেখাৰ শান্তি আৰু স্থিৰতা বজাই ৰখাৰ লগতে পশ্চিম এছিয়াৰ সংকটকে ধৰি আঞ্চলিক নিৰাপত্তাৰ বিষয়সমূহ আলোচনা কৰে।
২৮ এপ্ৰিল, মঙলবাৰে সাংহাই সহযোগিতা সংস্থাৰ (এছচিঅ') প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰীৰ সন্মিলনৰ সমান্তৰালভাৱে অনুষ্ঠিত এই বৈঠকখন নতুন দিল্লী আৰু বেইজিঙে তেওঁলোকৰ শীতল সম্পৰ্ক পুনৰুদ্ধাৰ কৰিবলৈ আগবাঢ়িছে। সামাজিক মাধ্যমত প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে কয়, "বিশকেকত অনুষ্ঠিত এছচিঅ'ৰ প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰীসকলৰ বৈঠকত চীনৰ প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰী এডমিৰেল ডং জুনৰ সৈতে মত-বিনিময় কৰিবলৈ পাই মই সুখী অনুভৱ কৰিছো।"
প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰালয়ে কয় যে, সিং আৰু ড'ঙে আঞ্চলিক আৰু বিশ্বব্যাপী নিৰাপত্তা ক্ষেত্ৰ, বিশেষকৈ পশ্চিম এছিয়াৰ উন্নয়নৰ বিষয়ে মত-বিনিময় কৰে।
জানিব পৰা মতে, দুয়োগৰাকী মন্ত্ৰীয়ে এলএচিৰ পৰিস্থিতিৰ বিষয়ে আলোচনা কৰে আৰু সীমান্ত অঞ্চলত শান্তি-শৃংখলা বজাই ৰখাৰ গুৰুত্বৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। যোৱা কেইমাহমানত, দুয়োপক্ষই ২০২০ চনৰ জুনত গালৱান উপত্যকাত ভাৰতীয় আৰু চীনা সৈন্যৰ মাজত হোৱা মাৰাত্মক সংঘৰ্ষৰ পিছত তীব্ৰ চাপৰ সন্মুখীন হোৱা তেওঁলোকৰ সম্পৰ্ক পুনৰুদ্ধাৰ কৰিবলৈ এক ধাৰাবাহিক পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে।
ধাৰাবাহিকভাৱে কূটনৈতিক আৰু সামৰিক আলোচনাৰ অন্তত দুয়োপক্ষই পূব লাডাখৰ এল এ চিৰ কাষৰ কেইবাটাও ঘৰ্ষণ স্থানৰ পৰা সৈন্য প্ৰত্যাহাৰ কৰে। ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহত দুয়োপক্ষই পূব লাডাখৰ শেষৰ দুটা ঘৰ্ষণ বিন্দু ডিপছাং আৰু ডেমচোকৰ বাবে বিচ্ছিন্নতা চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰে।
চুক্তিখন চূড়ান্ত হোৱাৰ কেইদিনমান পিছতে প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদী আৰু চীনৰ ৰাষ্ট্ৰপতি ছি জিনপিঙে কাজানত আলোচনাত মিলিত হয় আৰু সম্পৰ্ক উন্নত কৰাৰ বাবে কেইবাটাও সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে।
বিগত বৰ্ষৰ আগষ্টত প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীয়ে চীনৰ তিয়ানজিন চহৰলৈ বাৰ্ষিক এছচিঅ' সন্মিলনত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ গৈছিল। এছচিঅ' সন্মিলনৰ সমান্তৰালভাৱে মোদী আৰু চি জিনপিঙে বিস্তৃত আলোচনাত মিলিত হয়। বৈঠকত মোদীয়ে কয় যে, ভাৰতে পাৰস্পৰিক বিশ্বাস, সন্মান আৰু সংবেদনশীলতাৰ ভিত্তিত চীনৰ সৈতে সম্পৰ্ক আগবঢ়াই নিবলৈ প্ৰতিশ্ৰুতিবদ্ধ।
প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰী সিঙে তেওঁৰ ৰাছিয়ান সমকক্ষ এণ্ড্ৰেই বেলুছভকো সাক্ষাৎ কৰে। মন্ত্ৰী সিঙে কয়, "এছচিঅ'ৰ প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰীসকলৰ বৈঠকত ৰাছিয়াৰ প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰী এণ্ড্ৰেই বেলুছভৰ সৈতেও সুন্দৰ বাৰ্তালাপ কৰা হয়।"
জানিব পৰা মতে, ছিং আৰু বেলুছভৰ মাজত চলি থকা বিভিন্ন প্ৰতিৰক্ষা ক্ৰয় প্ৰকল্পৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা হয়। ইয়াৰ ভিতৰত আছে ৰাছিয়াই ভাৰতক এছ-৪০০ এয়াৰ ডিফেন্স মিছাইল যোগান ধৰাটো।
২০১৮ৰ অক্টোবৰত ভাৰতে ৰাছিয়াৰ সৈতে ৫ বিলিয়ন মাৰ্কিন ডলাৰৰ এক চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰে আৰু ইয়াৰ ভিতৰত ৩টা প্ৰণালী ইতিমধ্যে লাভ কৰিছে। চতুৰ্থটো ইউনিট আগন্তুক কেইটামান দিনৰ ভিতৰত প্ৰেৰণ কৰা হ'ব আৰু পঞ্চমটো ইউনিট নৱেম্বৰ মাহত প্ৰেৰণ কৰা হ'ব। যোৱা মাহত, নতুন দিল্লীয়ে ৰাছিয়াৰ পৰা পাঁচটা এছ-৪০০ মিছাইল চিষ্টেম ক্ৰয়ৰ বাবে অনুমোদন জনাইছিল।
এছচিঅ'ৰ বৈঠকৰ প্ৰাক্ মুহূৰ্তত সিংহই তেওঁৰ বেলাৰুছৰ সমকক্ষ লেফটেনেন্ট জেনেৰেল ভিক্টৰ ক্ৰেনিনকো সাক্ষাৎ কৰে। এক্সত এক পোষ্টত সিঙে কয়, "বিস্কেকত অনুষ্ঠিত এছচিঅ’ৰ প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰীসকলৰ বৈঠকৰ সময়ত বেলাৰুছৰ প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰী লেফটেনেণ্ট জেনেৰেল ভিক্টৰ ক্ৰেনিনক লগ পাই আনন্দিত হৈছো। আমাৰ আলোচনাত দুয়োখন দেশৰ মাজত প্ৰতিৰক্ষা সহযোগিতা শক্তিশালী কৰাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছিল।"
প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰালয়ে কয় যে, প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰীয়ে উল্লেখ কৰে যে ভাৰতে বেলাৰুছৰ সৈতে পাৰস্পৰিক লাভজনক অংশীদাৰিত্ব বিকাশত উচ্চ অগ্ৰাধিকাৰ প্ৰদান কৰে আৰু সহযোগিতাৰ প্ৰধান ক্ষেত্ৰসমূহৰ ভিতৰত সক্ষমতা বৃদ্ধি আৰু প্ৰশিক্ষণ চিহ্নিত কৰিছে।
সিঙে তেওঁৰ কিৰ্গিজ আৰু কাজাখ প্ৰতিপক্ষৰ সৈতে পৃথকে পৃথকে দ্বিপাক্ষিক বৈঠক অনুষ্ঠিত কৰে। কিৰ্গিজ প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰী মেজৰ জেনেৰেল মুকাম্বেটভ ৰুছলান মুস্তাফিভিচৰ সৈতে হোৱা বৈঠকত প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে বৰ্তমানৰ দ্বিপাক্ষিক প্ৰতিৰক্ষা সহযোগিতা শক্তিশালী কৰাৰ উপায়সমূহৰ বিষয়ে আলোচনা কৰে। সোমবাৰে ৰাজধানী চহৰ কিৰ্গিস্তানত অৱতৰণ কৰে প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে এছচিঅ’ কনক্লেভত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ।