নতুন দিল্লী
ভাৰত আৰু আমেৰিকাৰ মাজত প্ৰস্তাৱিত বাণিজ্য চুক্তিখনক লৈ চলি থকা আলোচনাই প্ৰায় অন্তিম পৰ্যায়ত উপনীত হৈছে। চুক্তিখনক কেন্দ্ৰ কৰি উদ্ভৱ হোৱা অধিকাংশ মতানৈক্য ইতিমধ্যে দূৰ কৰা হৈছে আৰু বাকী থকা কেইটামান বিষয়ৰ মীমাংসাৰ বাবে দুয়োখন দেশৰ মাজত আলোচনা অব্যাহত আছে। অতি সোনকালেই চুক্তিখন চূড়ান্ত হ'ব বুলি আশা প্ৰকাশ কৰিছে বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰী এছ জয়শংকৰে। শনিবাৰে নতুন দিল্লীত অনুষ্ঠিত এক অনুষ্ঠানত তেওঁ এই কথা প্ৰকাশ কৰে।
প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ সম্ভাৱ্য আমেৰিকা ভ্ৰমণৰ প্ৰায় এমাহ পূৰ্বে বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰীগৰাকীৰ এই মন্তব্যই বিশেষ তাৎপৰ্য বহন কৰিছে। উল্লেখযোগ্য যে জি-২০ সন্মিলনত অংশগ্ৰহণৰ উদ্দেশ্যে প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদীয়ে আমেৰিকা ভ্ৰমণ কৰাৰ সম্ভাৱনা আছে।
এই সন্মিলনৰ মাজতে মোদী আৰু আমেৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰপতি ড'নাল্ড ট্ৰাম্পৰ মাজত দ্বিপাক্ষিক বৈঠক অনুষ্ঠিত হোৱাৰো সম্ভাৱনা আছে। বৈঠকত দুয়োখন দেশৰ সামগ্ৰিক সম্পৰ্কৰ লগতে প্ৰস্তাৱিত বাণিজ্য চুক্তিখনৰ অগ্ৰগতি সন্দৰ্ভতো আলোচনা হ'ব পাৰে।
এইচ টি লীডাৰশ্বিপ ছামিটত এক মত বিনিময় অনুষ্ঠানত অংশগ্ৰহণ কৰি জয়শংকৰে কয় যে, ভাৰত আৰু আমেৰিকাৰ মাজত বাণিজ্য চুক্তি সম্পৰ্কীয় আলোচনা এতিয়া প্ৰায় চূড়ান্ত পৰ্যায়ত উপনীত হৈছে। তেওঁৰ মতে, চুক্তিখনৰ ক্ষেত্ৰত থকা অধিকাংশ জটিলতা ইতিমধ্যে দূৰ হৈছে। অৱশ্যে অন্তিম পৰ্যায়ত কেইটামান বিষয়ৰ মীমাংসা এতিয়াও বাকী আছে।
বাণিজ্য চুক্তিখনৰ অগ্ৰগতি সন্দৰ্ভত সোধা এক প্ৰশ্নৰ উত্তৰত জয়শংকৰে কয়, "আমি আশা কৰিছোঁ আৰু বিভিন্ন দিশ বিবেচনা কৰিও অনুভৱ কৰিছোঁ যে আলোচনা এতিয়া অন্তিম পৰ্যায়ত উপনীত হৈছে। এই কথা কোনো গোপন বিষয় নহয়।"
তেওঁ লগতে কয় যে চুক্তিখনৰ সৈতে জড়িত অধিকাংশ সমস্যা ইতিমধ্যে সমাধান কৰা হৈছে। এতিয়া বাকী থকা বিষয়সমূহৰ অধিকাংশই ভাৰতৰ তুলনাত আমেৰিকাৰ পক্ষৰ সৈতে বেছি জড়িত। কাৰণ ভাৰতৰ তুলনাত আমেৰিকাৰ স্থিতি আৰু প্ৰয়োজনীয়তাৰ ক্ষেত্ৰত অধিক পৰিৱৰ্তন ঘটিছে।
জয়শংকৰে কয়, "মোৰ ধাৰণা, আমি বেছিভাগ সমস্যাৰ সমাধান কৰিবলৈ সক্ষম হৈছোঁ। এতিয়া অন্তিম পৰ্যায়ৰ কেইটামান বিষয়হে বাকী আছে। এই বিষয়সমূহৰ অধিকাংশই আমাৰ পক্ষৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা নহয়। আমাৰ তুলনাত আমেৰিকাৰ ফালৰ পৰাহে অধিক পৰিৱৰ্তন ঘটিছে।"
চুক্তিখন শীঘ্ৰেই চূড়ান্ত হোৱাৰ আশা প্ৰকাশ কৰি তেওঁ কয়, "আমি আশা কৰিছোঁ যে অতি সোনকালেই এই প্ৰক্ৰিয়া সম্পূৰ্ণ কৰিব পাৰিম। যিকোনো আলোচনাৰ অন্তিম পৰ্যায়ত সকলোৰে মাজত কিছু অধৈৰ্যতা দেখা দিয়াটো স্বাভাৱিক।"
উল্লেখযোগ্য যে, অহা ১৪ আৰু ১৫ ডিচেম্বৰত মিয়ামিত অনুষ্ঠিত হ'বলগীয়া জি-২০ সন্মিলনৰ সময়ত প্ৰধানমন্ত্ৰী মোদী আৰু ৰাষ্ট্ৰপতি ট্ৰাম্পৰ মাজত সম্ভাৱ্য বৈঠকৰ পাছতেই ভাৰত আৰু আমেৰিকাই বাণিজ্য চুক্তিখন আনুষ্ঠানিকভাৱে ঘোষণা কৰিব পাৰে বুলি চৰ্চা চলিছে।
ইয়াৰ পূৰ্বে যোৱা মাহত মুম্বাই ভ্ৰমণৰ সময়ত আমেৰিকাৰ বিদেশ সচিব মাৰ্কো ৰুবিঅ'য়েও দুয়োখন দেশ বাণিজ্য চুক্তিখন চূড়ান্ত কৰাৰ অতি ওচৰত উপনীত হোৱা বুলি মন্তব্য কৰিছিল।
উল্লেখ্য যে, শুল্ক সম্পৰ্কীয় মতবিৰোধ দূৰ কৰা, শুল্কবিহীন বাণিজ্যিক বাধাসমূহ হ্ৰাস কৰা আৰু দুয়োখন দেশৰ বজাৰত সামগ্ৰীৰ প্ৰৱেশাধিকাৰ বৃদ্ধি কৰাৰ লক্ষ্যৰে ২০২৫ চনৰ আৰম্ভণিৰ পৰাই ভাৰত আৰু আমেৰিকাৰ মাজত এই প্ৰস্তাৱিত বাণিজ্য চুক্তিখনক লৈ আলোচনা চলি আহিছে। বিশেষকৈ আমেৰিকাৰ বজাৰত ভাৰতীয় সামগ্ৰীয়ে যাতে প্ৰতিদ্বন্দ্বী দেশসমূহৰ তুলনাত অধিক অনুকূল শুল্কৰ সুবিধা লাভ কৰিব পাৰে, তাৰ বাবে ভাৰতে প্ৰচেষ্টা অব্যাহত ৰাখিছে।
এই সন্দৰ্ভত জয়শংকৰে স্পষ্ট কৰি দিয়ে যে, ভাৰতে কেৱল এখন বাণিজ্য চুক্তি সম্পাদন কৰাৰ স্বাৰ্থতে আলোচনা আগবঢ়োৱা নাই। দেশৰ অৰ্থনীতিৰ বাবে লাভজনক, ভাৰসাম্যপূৰ্ণ আৰু দীৰ্ঘম্যাদী সুফল কঢ়িয়াই আনিব পৰা এখন চুক্তিহে ভাৰতৰ মূল লক্ষ্য।
তেওঁ কয়, "আমাৰ বাবে আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ কথাটো হ'ল এনে এখন বাণিজ্য চুক্তিত উপনীত হোৱা, যিখন লাভজনক আৰু ভাৰসাম্যপূৰ্ণ হ'ব। লগতে এই চুক্তিয়ে আমাৰ সমপৰ্যায়ৰ অন্যান্য অৰ্থনীতিসমূহৰ তুলনাত ভাৰতক অধিক সুবিধাজনক স্থানত উপনীত কৰাব লাগিব।"
জয়শংকৰে লগতে কয় যে, চুক্তিখন সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ পাছত ভাৰতৰ অৰ্থনৈতিক আৰু বাণিজ্যিক অৱস্থান কিমান শক্তিশালী হ'ব, সেয়াই দেশৰ বাবে মূল বিবেচনাৰ বিষয়।
বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে ভাৰত-আমেৰিকাৰ প্ৰস্তাৱিত বাণিজ্য চুক্তিখনক এক বৃহত্তৰ অৰ্থনৈতিক আৰু কৌশলগত দৃষ্টিভংগীৰে মূল্যায়ন কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰতো গুৰুত্ব আৰোপ কৰে।
তেওঁ কয় যে, অতীতত ভাৰতে সম্পাদন কৰা অধিকাংশ মুক্ত বাণিজ্য চুক্তি এছিয়াৰ বিভিন্ন অৰ্থনীতিৰ সৈতে হৈছিল। কিন্তু সেই দেশসমূহৰ বহুকেইখন ভাৰতৰ প্ৰতিদ্বন্দ্বী অৰ্থনীতি হোৱাৰ বাবে চুক্তিসমূহৰ পৰা আশা কৰা ধৰণৰ সুফল লাভ কৰা নগ'ল।
জয়শংকৰে কয়, "পূৰ্বতে আমাৰ অধিকাংশ বাণিজ্য চুক্তি এছিয়াৰ অৰ্থনীতিসমূহৰ সৈতে হৈছিল। সেই অৰ্থনীতিসমূহৰ বহুকেইখনেই আমাৰ প্ৰতিদ্বন্দ্বী আছিল। ফলত সেই মুক্ত বাণিজ্য চুক্তিসমূহৰ পৰা যিমান লাভৰ আশা কৰা হৈছিল, বাস্তৱত সিমান সুফল পোৱা নগ'ল।"
অৱশ্যে বিগত কেইবছৰমানত ভাৰতৰ বাণিজ্যিক নীতি আৰু চুক্তি সম্পাদনৰ দৃষ্টিভংগীত যথেষ্ট পৰিৱৰ্তন অহা বুলি তেওঁ উল্লেখ কৰে। তেওঁৰ মতে, সাম্প্ৰতিক সময়ত সম্পাদিত মুক্ত বাণিজ্য চুক্তিসমূহ অধিক চিন্তা-চৰ্চা আৰু সূক্ষ্ম মূল্যায়নৰ ভিত্তিত প্ৰস্তুত কৰা হৈছে। এই ক্ষেত্ৰত অৰ্থনৈতিক লাভৰ লগতে কৌশলগত স্বাৰ্থকো সমানে গুৰুত্ব দিয়া হৈছে।
আমেৰিকাৰ সৈতে বাণিজ্য চুক্তিৰ গুৰুত্ব ব্যাখ্যা কৰি জয়শংকৰে কয় যে, আমেৰিকা ভাৰতৰ বাবে সৰ্ববৃহৎ বজাৰসমূহৰ অন্যতম হোৱাৰ লগতে বিশ্বৰ সৰ্ববৃহৎ অৰ্থনীতি। সেয়েহে দেশখনৰ সৈতে এখন উপযুক্ত বাণিজ্য চুক্তি সম্পাদন কৰিব পাৰিলে ভাৰতৰ অৰ্থনীতি যথেষ্ট উপকৃত হ’ব।
তেওঁ কয়, "বৃহত্তৰ প্ৰেক্ষাপটত চালে আমেৰিকা আমাৰ সৰ্ববৃহৎ বজাৰ আৰু বিশ্বৰ সৰ্ববৃহৎ অৰ্থনীতি। স্বাভাৱিকতেই এনে এখন শক্তিশালী অৰ্থনীতিৰ সৈতে বাণিজ্য চুক্তি সম্পাদন কৰাটো আমাৰ বাবে লাভজনক হ’ব।"
আনহাতে, ৰাষ্ট্ৰপতি ড’নাল্ড ট্ৰাম্পেও আমেৰিকাৰ বাবে অধিক অনুকূল বজাৰ সৃষ্টি কৰাৰ উদ্দেশ্যে বিভিন্ন দেশৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক বাণিজ্য চুক্তি সম্পাদন কৰিবলৈ আগ্ৰহ প্ৰকাশ কৰি আহিছে বুলি জয়শংকৰে উল্লেখ কৰে। অৱশ্যে দুয়োখন দেশৰ স্বাৰ্থ সুৰক্ষিত ৰাখি এক সৰ্বসন্মত সিদ্ধান্তত উপনীত হোৱাটোৱেই বৰ্তমানৰ মূল প্ৰত্যাহ্বান বুলি তেওঁ মন্তব্য কৰে।
বাণিজ্য চুক্তিৰ দৰে গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয়ত খৰখেদাকৈ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰাটো উচিত নহয় বুলিও বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে স্পষ্ট কৰি দিয়ে। তেওঁ কয় যে, এনে চুক্তিৰ সৈতে দেশৰ অৰ্থনীতিৰ লগতে অসংখ্য লোকৰ কৰ্মসংস্থাপন আৰু জীৱন-জীৱিকাৰ প্ৰশ্ন জড়িত হৈ থাকে। সেয়েহে প্ৰতিটো বিষয় গভীৰভাৱে পৰ্যালোচনা কৰাৰ প্ৰয়োজন।
জয়শংকৰে কয়, "কেৱল সাহসী চিন্তা আৰু দ্ৰুত পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিলেই এনে এখন চুক্তি যাদুৰ দৰে সম্পূৰ্ণ কৰিব পৰা নাযায়। ইয়াৰ সৈতে বহু গুৰুত্বপূৰ্ণ বিষয় জড়িত হৈ আছে। বিশেষকৈ মানুহৰ কৰ্মসংস্থাপন আৰু জীৱন-জীৱিকাৰ দৰে বিষয়সমূহক উপেক্ষা কৰিব নোৱাৰি।"
শুল্ক সম্পৰ্কীয় আলোচনাৰ অগ্ৰগতিৰ বিষয়েও তেওঁ ইতিবাচক ইংগিত দিয়ে। জয়শংকৰে কয় যে, শুল্কৰ সৈতে জড়িত প্ৰতিটো বিষয় পুংখানুপুংখভাৱে পৰ্যালোচনা কৰি আগবাঢ়িবলগীয়া হৈছে। এই প্ৰক্ৰিয়া যথেষ্ট সময়সাপেক্ষ আৰু কষ্টসাধ্য যদিও দুয়োখন দেশে ধৈৰ্যসহকাৰে আলোচনা আগবঢ়াইছে।
তেওঁ কয়, "যদি বিষয়টো গুৰুত্বসহকাৰে গ্ৰহণ কৰা হয়, তেন্তে প্ৰতিটো শুল্ক সম্পৰ্কীয় দিশ ভালদৰে পৰীক্ষা কৰিব লাগিব। ইয়াৰ বাবে সময়ৰ প্ৰয়োজন হয়। আমি যথেষ্ট কষ্ট আৰু ধৈৰ্যৰে এই কাম আগবঢ়াইছোঁ। সঁচা কথা ক’বলৈ গ’লে, এনে ধৈৰ্য আৰু বুজাবুজি সকলোৰে নাথাকে।"
অৱশ্যে এই দীঘলীয়া আৰু জটিল আলোচনা প্ৰক্ৰিয়াৰ পাছত দুয়োখন দেশ এতিয়া চুক্তিখন সম্পূৰ্ণ কৰাৰ একেবাৰে ওচৰত উপনীত হৈছে বুলি জয়শংকৰে আশা প্ৰকাশ কৰে।
তেওঁ কয়, "ইমানখিনি প্ৰচেষ্টা আৰু আলোচনাৰ পাছত আমি এতিয়া প্ৰায় অন্তিম পৰ্যায়ত উপনীত হৈছোঁ। সেয়েহে আৰু অলপ ধৈৰ্য ধৰাৰ প্ৰয়োজন। আশা কৰিছোঁ, আমি এই চুক্তিখন সফলভাৱে চূড়ান্ত কৰিবলৈ সক্ষম হ’ম।"
.webp "বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰী এছ জয়শংকৰ আৰু আমেৰিকাৰ বিদেশ সচিব মাৰ্কো ৰুবিঅ'")
.webp "প্ৰতিনিধিত্বমূলক ছবি")
