অনিকা মহেশ্বৰী / নতুন দিল্লী
"আগুৱাই যোৱা। জীৱনত কৰিবলৈ বহু কাম আছে। ভগৱানে আপোনাক মানুহ হিচাপে সৃষ্টি কৰিছে আৰু মাত্ৰ এটাহে জীৱন দিছে। গছৰ দৰে নিজৰ শিপা এঠাইতে আৱদ্ধ কৰি ৰাখিব নালাগে, সদায় আগুৱাই যাব লাগে, নিজকে শিক্ষিত কৰিব লাগে আৰু পৰিশ্ৰম কৰি যাব লাগে।"
এয়া হৈছে সমাজকৰ্মী শ্বিফানা আজমলৰ বাৰ্তা, যিগৰাকী মহিলাই নিজৰ সমগ্ৰ জীৱন শিক্ষা, মহিলাৰ স্বাস্থ্য, দৰিদ্ৰৰ সহায় আৰু সমাজৰ পিছপৰা শ্ৰেণীৰ উন্নয়নৰ বাবে উছৰ্গা কৰিছে। শ্বিফানা আজমলৰ কাহিনী কেৱল এগৰাকী সমাজকৰ্মীৰ কাহিনীয়েই নহয়; এয়া হৈছে সংগ্ৰাম, সাহস, পৰিয়ালৰ সহযোগিতা আৰু সমাজৰ বাবে কিবা এটা কৰি দেখুওৱাৰ অদম্য ইচ্ছা শক্তিৰ এক অনুপম নিদৰ্শন।
ড০ শ্বিফানা আজমল
হালদ্বানীৰ পৰা আৰম্ভ হোৱা যাত্ৰা আৰু দিল্লীলৈ উত্তৰণ
উত্তৰাখণ্ডৰ হালদ্বানীত জন্মগ্ৰহণ কৰা শ্বিফানা আজমলৰ প্ৰাৰম্ভিক জীৱন এখন সৰু চহৰৰ সাধাৰণ পৰিৱেশত আৰম্ভ হৈছিল, কিন্তু তেওঁৰ সপোন আছিল বিশাল। তেওঁ কয় যে তেওঁৰ শিক্ষা জীৱনক আগুৱাই নিয়াৰ ক্ষেত্ৰত মাতৃয়ে মুখ্য ভূমিকা পালন কৰিছিল। সন্তানক উন্নত শিক্ষা প্ৰদানৰ উদ্দেশ্যেই তেওঁৰ মাতৃয়ে গাঁৱৰ পৰা চহৰলৈ যোৱাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। শ্বিফানাই কয় যে তেওঁৰ মাতৃয়ে সদায় বিচাৰিছিল যাতে সন্তানে নিজৰ সামৰ্থ্য অনুসৰি যিমান দূৰলৈ যাব পাৰে, সিমান দূৰলৈকে শিক্ষা লাভ কৰে।
শ্বিফানাৰ প্ৰাথমিক শিক্ষা হালদ্বানীতেই সম্পন্ন হৈছিল। বিশেষ কথাটো হ'ল, তেওঁৰ বিদ্যালয়ৰ শিক্ষা RSS-ৰ সৈতে জড়িত এখন বিদ্যালয়ত হৈছিল, য'ত তেওঁ সমগ্ৰ বিদ্যালয়খনৰ ভিতৰতে একমাত্ৰ মুছলমান ছাত্ৰী আছিল। বিদ্যালয়ৰ দিনবোৰ সুঁৱৰি তেওঁ কয় যে সেই অভিজ্ঞতা তেওঁৰ বাবে অতি ইতিবাচক আছিল। তেওঁ ক্লাছ মনিটৰ, হেড গাৰ্ল আদিৰ দৰে দায়িত্ব লাভ কৰিছিল। আনকি তেওঁ বিদ্যালয়ৰ মঞ্চত সৰস্বতী বন্দনা, গায়ত্ৰী মন্ত্ৰ আৰু হনুমান চালিচাও পাঠ কৰিছিল। তেওঁৰ মতে, এই অভিজ্ঞতাই তেওঁক ভিন্ন সংস্কৃতিক বুজিবলৈ আৰু সমাজখনক ওচৰৰ পৰা নিৰীক্ষণ কৰিবলৈ যথেষ্ট সহায় কৰিছিল।
পৰিয়ালত নাছিল শিক্ষাৰ পৰিৱেশ, কিন্তু মাতৃয়ে সলনি কৰিলে ধাৰণা
শ্বিফানাই জনায় যে তেওঁৰ আত্মীয়-স্বজনৰ মাজত শিক্ষাক লৈ বিশেষ সজাগতা নাছিল। তেওঁৰ বৰদেউতাক-খুৰাকহঁতৰ পৰিয়ালত শিক্ষাক কেৱল প্ৰয়োজনৰ মাজতে সীমাবদ্ধ বুলি গণ্য কৰা হৈছিল। কিন্তু তেওঁৰ মাতৃৰ চিন্তাধাৰা আছিল সুকীয়া। মাতৃয়ে বিচাৰিছিল যে তেওঁৰ সন্তানে নিজৰ সামৰ্থ্যৰ সৰ্বোচ্চ শিখৰত উপনীত হওক। শ্বিফানাই কয় যে সেই সময়ত তেওঁৰ পিতৃয়ে ছৌদি আৰৱত চাকৰি কৰিছিল, সেয়েহে মাতৃয়ে অকলেই সন্তানৰ লালন-পালন আৰু শিক্ষাৰ দায়িত্ব কান্ধ পাতি লৈছিল। মাতৃয়ে সমাজ আৰু আত্মীয়ৰ পৰা যথেষ্ট হেঁচাৰ সন্মুখীন হ'বলগীয়া হৈছিল, কিন্তু তথাপি তেওঁ কন্যাৰ শিক্ষাকহে অগ্ৰাধিকাৰ দিছিল।
আলিগড় মুছলিম বিশ্ববিদ্যালয়ে দিলে নতুন দৃষ্টিভংগী
হালদ্বানীৰ পৰা ওলাই আহি শ্বিফানাই আলিগড় মুছলিম বিশ্ববিদ্যালয় (AMU)লৈ যোৱাৰ সিদ্ধান্ত লয়। তেওঁৰ সন্মুখত হালদ্বানী বা নৈনিতালত পঢ়াৰ বিকল্প আছিল, কিন্তু কিবা নতুন কৰাৰ আৰু বহল অভিজ্ঞতা অৰ্জনৰ স্বাৰ্থত তেওঁ AMU বাছনি কৰিছিল। তেওঁ কয় যে সেই সময়ত আজিকালিৰ দৰে ইণ্টাৰনেট বা অনলাইন সুবিধা নাছিল। নামভৰ্তিৰ ফৰ্মৰ পৰা আৰম্ভ কৰি বিষয় নিৰ্বাচনলৈকে প্ৰতিটো কথাৰ বাবে সংগ্ৰাম কৰিবলগীয়া হৈছিল। তেওঁ AMU-ৰ পৰা দৰ্শন আৰু অৰ্থনীতিত বি এ অনাৰ্ছ সম্পূৰ্ণ কৰে।
AMU-ত কটোৱা তিনিটা বছৰ তেওঁৰ জীৱনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ সময় আছিল। তাত তেওঁ বিভিন্ন ৰাজ্য আৰু দেশৰ পৰা অহা ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ সৈতে একেলগে থকাৰ আৰু শিকাৰ সুযোগ পাইছিল। তেওঁ কয় যে হোষ্টেলৰ জীৱনে তেওঁৰ চিন্তাধাৰা বহল কৰিছিল। "মানসিক বিকাশৰ বাবে ঘৰৰ পৰা অলপ দূৰত থকাটো অতি প্ৰয়োজন। তেতিয়াহে আপুনি নতুন কথা জানিব পাৰে। ব্যক্তিত্ব আৰু দক্ষতা বিকাশৰ বাবে এইটো অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ।"
বিবাহৰ পাছতো অব্যাহত থাকিল শিক্ষা আৰু কৰ্মজীৱন
শ্বিফানাৰ বিয়া তেওঁৰ পৰিকল্পনাতকৈ আগতেই হৈ গৈছিল। সেই সময়ত তেওঁ স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী গ্ৰহণ কৰি আছিল। তেওঁ জনোৱা মতে, তেওঁ প্ৰথমে নিজৰ বহু সপোন পূৰণ কৰিব বিচাৰিছিল আৰু বিয়াৰ কথা তেওঁৰ প্ৰাথমিক তালিকাত বহুত পাছতহে আছিল। কিন্তু জীৱনৰ সিদ্ধান্তবোৰে কেতিয়াবা সুকীয়া পথ লয়। বিবাহৰ পাছতো স্বামী আৰু শহুৰেকৰ ঘৰৰ মানুহে তেওঁৰ পঢ়া-শুনা আৰু কৰ্মজীৱনত পূৰ্ণ সমৰ্থন আগবঢ়াইছিল।
তেওঁ দিল্লীৰ ইনষ্টিটিউট অফ হিউমেন বিহেভিয়াৰ এণ্ড এলাইড ছায়েন্সেছ (IHBAS)ৰ পৰা ইণ্টাৰ্নশ্বিপ কৰে আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত জামিয়াত নিজৰ প্ৰথমটো চাকৰি আৰম্ভ কৰে। তেওঁৰ শহুৰেক হাজী এম ছুলেইমানে তেওঁক সদায় আগুৱাই যাবলৈ অনুপ্ৰাণিত কৰিছিল। শ্বিফানাই কয় যে পৰিয়ালৰ সহযোগিতাই তেওঁক নিজৰ সপোন বাস্তৱায়িত কৰাৰ সুযোগ দিলে।
ড০ শ্বিফানা আজমল
চাকৰিয়ে দিলে NGO চলোৱাৰ জ্ঞান
শ্বিফানাই বিশ্বাস কৰে যে সমাজ সেৱাৰ কাম আৰম্ভ কৰাৰ আগতে চাকৰিৰ অভিজ্ঞতা থকাটো অতি প্ৰয়োজনীয়। তেওঁৰ মতে, কিতাপত পঢ়া কথাবোৰ বাস্তৱত প্ৰয়োগ কৰিবলৈ ব্যৱহাৰিক অভিজ্ঞতাৰ প্ৰয়োজন। তেওঁ কয়, "প্ৰথমে আপুনি এজন কৰ্মচাৰী হ'ব লাগিব, তেতিয়াহে আপুনি বুজি পাব যে কামবোৰ বাস্তৱিকভাৱে কেনেকৈ চম্ভালিব লাগে।" তেওঁ নিজৰ NGO আৰম্ভ কৰাৰ আগতে চাকৰি কৰি সমাজৰ প্ৰকৃত সমস্যাবোৰ বুজি উঠিছিল। তেওঁৰ মতে, NGO এটা চলোৱাটো ইমান সহজ কাম নহয়, বিশেষকৈ যেতিয়া কোনো অনুষ্ঠান চৰকাৰী পুঁজিৰ পৰিৱৰ্তে নিজৰ সম্পদ আৰু ৰাইজৰ বৰঙণিৰে চলি থাকে।
ইবতাদাঃ মহিলা আৰু দৰিদ্ৰৰ সেৱাৰ এক মিছন
শ্বিফানা আজমলে "ইবতাদা" নামৰ এটা সংস্থাৰ জৰিয়তে সামাজিক কাম-কাজৰ আৰম্ভণি কৰে। তেওঁৰ এই সংস্থাই মহিলাৰ স্বাস্থ্য, শিক্ষা আৰু প্ৰয়োজন থকা লোকসকলৰ সহায়ৰ বাবে কাম কৰে। তেওঁ জনায় যে তেওঁৰ সংস্থাই শিক্ষা আৰু স্বাস্থ্য, দুয়োটা ক্ষেত্ৰতে কাম কৰে যদিও মহিলাৰ স্বাস্থ্যক বিশেষ অগ্ৰাধিকাৰ দিয়া হৈছে। তেওঁৰ সংস্থাই মহিলাসকলক মানসিক স্বাস্থ্য, শাৰীৰিক স্বাস্থ্য, ব্যক্তিগত পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতা আৰু স্বাস্থ্য সম্পৰ্কীয় সজাগতা প্ৰদান কৰে। তেওঁলোকে বহু ঠাইত, বিশেষকৈ গ্ৰামাঞ্চল আৰু মাদ্ৰাছাৰ ছাত্ৰীসকলৰ মাজত কৰ্মশালাৰ আয়োজন কৰিছে।
তেওঁ নিজৰ অভিজ্ঞতা বৰ্ণনা কৰি কয় যে এনে কিছুমান ছোৱালী আছিল যিসকলে জীৱনত কেতিয়াও চেনিটেৰী পেড দেখাই নাছিল। তেওঁ দৃঢ়ভাৱে বিশ্বাস কৰে যে ভাৰতৰ প্ৰকৃত পৰিৱৰ্তন গাঁৱৰ পৰাহে আহিব। "ভাৰতৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ আপুনি গাঁৱতহে দেখিবলৈ পাব। শিক্ষাৰ আৰম্ভণি গাঁৱৰ পৰাই হ'ব লাগিব। তাত যদি আপুনি মানুহক শিক্ষিত আৰু সৱল কৰে, তেন্তে চহৰৰ অৱস্থাও নিজে নিজে সলনি হ'ব।"
মহিলাৰ স্বাস্থ্যৰ সজাগতা আৰু সন্মানৰ যুঁজ
শ্বিফানাই মহিলাৰ স্বাস্থ্যৰ সৈতে জড়িত বহু স্পৰ্শকাতৰ বিষয়ত কাম কৰি আহিছে। তেওঁ ঋতুস্ৰাৱৰ সময়ৰ পৰিষ্কাৰ-পৰিচ্ছন্নতাক লৈ সজাগতা অভিযান চলাইছিল আৰু মহিলাসকলক ব্যক্তিগত পৰিচ্ছন্নতাৰ বিষয়ে অৱগত কৰিছিল। তেওঁৰ মতে, কেৱল বেমাৰৰ চিকিৎসা কৰোৱাই যথেষ্ট নহয়, বেমাৰটোক চিনাক্ত কৰা আৰু তাৰ বিষয়ে সচেতন হোৱাটোও সমানেই জৰুৰী। তেওঁ 'অনাৰ কিলিং'-ৰ দৰে স্পৰ্শকাতৰ বিষয়তো কাম কৰিছে। হাৰিয়ানাত তেওঁৰ এটা প্ৰজেক্ট ৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা আয়োগৰ সৈতে জড়িত আছিল, য'ত তেওঁ এই গুৰুতৰ সামাজিক সমস্যাটোক বুজি উঠিবলৈ আৰু ইয়াৰ সমাধান বিচাৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল।
মহিলাৰ নিৰাপত্তা আৰু NGO চলোৱাৰ প্ৰত্যাহ্বান
এগৰাকী মুছলমান মহিলা সমাজকৰ্মী হিচাপে তেওঁ বহু প্ৰত্যাহ্বানৰ সন্মুখীন হ'বলগীয়া হৈছিল। তেওঁ জনায় যে যেতিয়া তেওঁৰ দলে ৰোহিংগিয়া সম্প্ৰদায়ৰ সৈতে প্ৰব্ৰজন আৰু আশ্ৰয়ৰ প্ৰজেক্টত কাম কৰি আছিল, তেতিয়া এজন আৰক্ষী বিষয়াই তেওঁলোকক সন্ধিয়াৰ পাছত সেই অঞ্চললৈ নাযাবলৈ পৰামৰ্শ দিছিল, কিয়নো তাত নিৰাপত্তাৰ ভাবুকি আছিল। তেওঁ কয় যে যদিহে দলটোত কেৱল পুৰুষ থাকিলহেঁতেন, তেন্তে হয়তো পৰিস্থিতি বেলেগ হ'লহেঁতেন। মহিলাসকলৰ সৈতে কাম কৰিবলৈ তেওঁৰ দলত বেছিভাগেই মহিলা প্ৰশিক্ষক থাকে।
নিজৰ অসুস্থতাক ৰূপান্তৰিত কৰিলে শক্তিলৈ
শ্বিফানা আজমলৰ জীৱনৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ সংগ্ৰামখন আছিল তেওঁৰ স্বাস্থ্যৰ যাত্ৰা। ২০১১ চনটো তেওঁৰ বাবে অতি কঠিন সময় আছিল। সেই বছৰতেই তেওঁৰ ভগ্নীৰ মৃত্যু হয় আৰু তাৰ পাছত আইতাক আৰু শহুৰেকৰো দেহাৱসান ঘটে। ক্ৰমাগত মানসিক চাপৰ ফলত তেওঁৰ ৰক্তচাপ বৃদ্ধি পাবলৈ ধৰে। ২০১২ চনত পৰীক্ষা কৰাৰ পাছত ধৰা পৰে যে তেওঁৰ বৃক্কই সঠিকভাৱে কাম কৰা নাই আৰু তেওঁ 'ক্ৰনিক কিডনী ডিজিজ' (CKD) ৰোগত আক্ৰান্ত।
তেওঁ এই বেমাৰৰ ওচৰত হাৰ মনা নাছিল। তেওঁ এই বিষয়টোৰ ওপৰত অধ্যয়ন আৰম্ভ কৰে আৰু ২০১৮ চনত চেক ৰিপাব্লিকৰ ইউনিভাৰ্ছিটী অৱ অ'ষ্ট্ৰাভাৰ পৰা ক্ৰনিক কিডনী ডিজিজ আৰু কেয়াৰগিভাৰ্ছৰ ওপৰত পিএইচডি গৱেষণা আৰম্ভ কৰে। তেওঁ কয়, "যেতিয়া মোৰ লগতেই এই ঘটনা ঘটিল আৰু মই তাৰ সৈতে যুঁজিবলৈ সাহস পালোঁ, তেতিয়া মই ভাবিলোঁ যে কিয় মই ইয়াৰ ওপৰতেই অধ্যয়ন নকৰোঁ যাতে ই আন মানুহৰো কামত আহে।" আজি তেওঁৰ NGO-এ কিডনী ৰোগীসকলৰ বাবেও কাম কৰে।
ড০ শ্বিফানা আজমল NAPSWI আৰু AIAMSWP ৰ দৰে সংগঠনৰ সদস্য। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ কিডনী ৱেলছ আৰু ইউৰোপিয়ান কিডনী এছ’চিয়েচনৰ দৰে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংস্থাৰ সৈতেও জড়িত।
ড০ শ্বিফানা আজমল
দৰিদ্ৰ ৰোগীৰ বাবে বিনামূলীয়া ডায়েলাইছিছৰ প্ৰচেষ্টা
কিডনী ৰোগীসকলৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ সমস্যাটো হ'ল ডায়েলাইছিছৰ খৰচ। শ্বিফানাই জনায় যে প্ৰতিগৰাকী ব্যক্তিৰ বাবে ডায়েলাইছিছ কৰোৱাটো সম্ভৱ নহয়। ৰোগী এজনক সপ্তাহত কেইবাবাৰো ডায়েলাইছিছৰ প্ৰয়োজন হয়, যাৰ ফলত পৰিয়ালৰ আৰ্থিক অৱস্থা বেয়াকৈ প্ৰভাৱিত হয়। এই সমস্যাৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি তেওঁৰ সংস্থাই প্ৰয়োজন থকা ৰোগীসকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ডায়েলাইছিছৰ প্ৰচেষ্টা হাতত লয়। তেওঁ কয় যে প্ৰথমে ৰোগীসকলৰ প্ৰকৃত অৱস্থা প্ৰমাণীকৰণ কৰা হয় আৰু তাৰ পাছতহে তেওঁলোকক সহায় কৰা হয়।
স্বাস্থ্যৰ প্ৰতি তেওঁৰ পৰামৰ্শ
শ্বিফানাই মানুহক পৰামৰ্শ দিয়ে যে স্বাস্থ্যক লৈ কেতিয়াও অৱহেলা কৰিব নালাগে। তেওঁ কয় যে কেৱল Creatinine ওপৰত গুৰুত্ব দিয়াই যথেষ্ট নহয়। পটাছিয়াম, ছডিয়াম, মেগনেছিয়াম আৰু অন্যান্য গুৰুত্বপূৰ্ণ ৰিপ'ৰ্টসমূহ বুজি পোৱাটোও সমানেই প্ৰয়োজনীয়। তেওঁৰ মতে, সময়মতে তেজ পৰীক্ষা আৰু স্বাস্থ্য পৰীক্ষা কৰালে বহু গুৰুতৰ সমস্যাৰ পৰা হাত সাৰিব পাৰি।
সন্তানৰ লালন-পালন আৰু সমতাৰ দৃষ্টিভংগী
শ্বিফানাই বিশ্বাস কৰে যে ঘৰত ল'ৰা আৰু ছোৱালীক সমানে দায়িত্ব পালন কৰিবলৈ শিকাব লাগে। তেওঁৰ ঘৰত তেওঁৰ সন্তানে ৰন্ধা-বঢ়া, চাফ-চিকুণতা আৰু অন্যান্য ঘৰুৱা কামবোৰ কৰে। তেওঁ কয়, "ঘৰখন দুয়োৰে আৰু দায়িত্বও দুয়োৰে সমান।" তেওঁৰ মতে, ল'ৰাক ঘৰৰ কাম শিকোৱাটো দুৰ্বলতা নহয়, এয়া হৈছে স্বাৱলম্বিতা।
যুৱপ্ৰজন্মৰ বাবে বাৰ্তা
শ্বিফানা আজমলৰ বাৰ্তা স্পষ্টঃ শিক্ষা অৰ্জন কৰক, পৰিশ্ৰম কৰক আৰু পৃথিৱীখনক বুজিবলৈ ভ্ৰমণ কৰক। তেওঁ কয়, "আপুনি যিমান ঘূৰিব, যিমান বেলেগ বেলেগ ধৰণৰ মানুহক লগ পাব, তেতিয়াই আপুনি মানুহক Judge কৰিবলৈ এৰি দিব, কাৰণ আপোনাৰ ভিতৰত সহনশীলতা গঢ় লৈ উঠিব।" তেওঁৰ মতে, জীৱনত কেতিয়াও সীমিত চিন্তাৰে জীয়াই থকা উচিত নহয়। "ঈগল চৰাইৰ দৰে উৰক, নিজৰ ডেউকা মেলি দিয়ক।"
সমাজৰ প্ৰতি উছৰ্গিত এক প্ৰেৰণাদায়ক যাত্ৰা
শ্বিফানা আজমলৰ কাহিনীয়ে আমাক এইটোৱেই শিকায় যে এজন ব্যক্তিয়ে নিজৰ ব্যক্তিগত দুখ-কষ্ট, প্ৰত্যাহ্বানক সমাজৰ শক্তিলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিব পাৰে। এখন সৰু চহৰৰ পৰা ওলাই গৈ শিক্ষা, স্বাস্থ্য আৰু মহিলা সৱলীকৰণৰ দৰে স্পৰ্শকাতৰ ক্ষেত্ৰত কাম কৰা শ্বিফানা আজি হাজাৰ হাজাৰ লোকৰ বাবে আশাৰ ৰেঙনি হৈ পৰিছে। তেওঁৰ এই দীঘলীয়া যাত্ৰাই প্ৰমাণ কৰে যে পৰিৱৰ্তন কেৱল বৃহৎ সা-সুবিধাৰে নাহে, সমাজলৈ ইতিবাচক পৰিৱৰ্তন আনিবলৈ প্ৰয়োজন এক সুদৃঢ় সংকল্প আৰু নিৰন্তৰ প্ৰচেষ্টাৰ।
.webp "স্বাস্থ্যসেৱাত জীৱাণুমুক্তকৰণৰ নিৰীক্ষণৰ গুৰুত্ব বিষয়ক আলোচনাচক্ৰ")
