নতুন দিল্লী
বিশ্ব বেংকৰ ২০২৬ চনৰ দৰিদ্ৰতা আৰু বৈষম্য মঞ্চৰ তথ্য অনুসৰি, বিশ্বৰ কিছুমান অতি ধনী দেশৰ দৰিদ্ৰতম ১০ শতাংশ লোকৰ দৈনিক আয় বা উপভোগৰ স্তৰ ভাৰতৰ ধনী ১০ শতাংশ লোকতকৈও অধিক। তুলনামূলক তথ্য অনুসৰি, ভাৰতৰ দৰিদ্ৰতম ১০ শতাংশ লোকৰ প্ৰতিজনৰ দৈনিক আয় বা উপভোগৰ সীমা প্ৰায় ৩ মাৰ্কিন ডলাৰ। আনহাতে, আমেৰিকাত এই পৰিমাণ ২৫ ডলাৰ, কানাডাত ৩১ ডলাৰ আৰু জাৰ্মানী তথা অষ্ট্ৰেলিয়াত ২৮ ডলাৰকৈ।
আনহাতে, ভাৰতৰ ধনী ১০ শতাংশ লোকৰ দৈনিক আয় বা উপভোগৰ সীমা প্ৰতিজনৰ বাবে প্ৰায় ১০ ডলাৰ। আমেৰিকাত এই পৰিমাণ ১৭৩ ডলাৰ, কানাডা আৰু অষ্ট্ৰেলিয়াত ১২৯ ডলাৰকৈ আৰু জাৰ্মানীত ১২৮ ডলাৰ। উল্লেখযোগ্য যে, ভাৰতৰ অৰ্থনৈতিক সমীক্ষা অনুসৰি, দেশখনত মাহে ৮০,০০০ টকা উপাৰ্জন কৰা এজন ব্যক্তি উপাৰ্জনৰ ভিত্তিত শীৰ্ষ ১০ শতাংশ লোকৰ ভিতৰত পৰে। এই তুলনাই দেখুৱাইছে যে ভাৰতৰ আটাইতকৈ ধনী পৰিয়ালসমূহৰ জীৱন-যাপনৰ মানদণ্ডও কেইবাখনো উন্নত দেশৰ আয়ৰ স্তৰৰ একেবাৰে তলৰ ফালে থকা লোকসকলৰ তুলনাত যথেষ্ট নিম্ন।
ভাৰতত সকলো শ্ৰেণীৰ লোকৰ আয় বৃদ্ধিত গুৰুত্ব দিয়াটো প্ৰয়োজন
ফাউণ্ডেচন ফৰ ইকনমিক ডেভেলপমেণ্টৰ কাৰ্যসূচী সহযোগী আহোনা দত্তগুপ্তাই জনোৱা মতে, এই তুলনাই ভাৰতৰ অৰ্থনীতিৰ এক গভীৰ সমস্যাৰ কথা উনুকিয়াই দিয়ে। সমস্যাটো কেৱল দৰিদ্ৰতা নহয়, বৰঞ্চ সমগ্ৰ অৰ্থনীতিতে আয়ৰ নিম্ন স্তৰ। ভাৰতত এজন ব্যক্তিয়ে দৈনিক ১০ ডলাৰ উপাৰ্জন কৰিলেই তেওঁ ধনী ১০ শতাংশ লোকৰ ভিতৰত স্থান পাব পাৰে। কিন্তু কানাডা, জাপান আৰু আমেৰিকাৰ দৰে দেশত একে পৰিমাণৰ ধন উপাৰ্জন কৰা ব্যক্তি দৰিদ্ৰতম ১০ শতাংশ লোকৰ ভিতৰত পৰিব পাৰে।
দত্তগুপ্তাৰ মতে, দৰিদ্ৰ ভাৰতীয়সকলৰ জীৱন-যাপনৰ মানদণ্ড উন্নত কৰাটো অত্যন্ত জৰুৰী। কিন্তু কেৱল এই পদক্ষেপে ভাৰতক এখন সমৃদ্ধিশালী দেশ হিচাপে গঢ়ি তুলিবলৈ যথেষ্ট নহ’ব। দৰিদ্ৰ লোকসকলৰ আয় বৃদ্ধি হৈ বৰ্তমানৰ তুলনামূলকভাৱে ভাল অৱস্থাত থকা পৰিয়ালসমূহৰ আয়ৰ স্তৰলৈ পালেও, তেওঁলোকৰ জীৱন-যাপনৰ মানদণ্ড উন্নত দেশসমূহৰ তুলনাত বহু পিছ পৰি থাকিব পাৰে।
সেয়েহে, ভাৰতৰ বাবে কেৱল ধনী আৰু দৰিদ্ৰ লোকৰ মাজৰ ব্যৱধান হ্ৰাস কৰাই যথেষ্ট নহয়। বৰঞ্চ দেশৰ সকলো শ্ৰেণীৰ লোকৰ আয় আৰু উৎপাদনশীলতা বৃদ্ধি কৰাত গুৰুত্ব দিয়াটো প্ৰয়োজন।
উৎপাদনশীলতা বৃদ্ধিত গুৰুত্ব
উৎপাদনশীলতা বৃদ্ধি পালে মানুহ আৰু ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানসমূহে একে পৰিমাণৰ ভূমি, শ্ৰম আৰু মূলধন ব্যৱহাৰ কৰিয়েই অধিক সামগ্ৰী আৰু সেৱা উৎপাদন কৰিব পাৰে। দীৰ্ঘম্যাদীভাৱে ইয়াৰ ফলত মজুৰি বৃদ্ধি, অধিক দৰমহাৰ চাকৰিৰ সৃষ্টি আৰু পৰিয়ালসমূহৰ আয় বৃদ্ধিৰ পথ প্ৰশস্ত হয়।
দত্তগুপ্তাই যুক্তি আগবঢ়ায় যে, উৎপাদনশীলতা বৃদ্ধিৰ বাবে উদ্ভাৱন আৰু ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানসমূহে নতুন ধাৰণা পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা কৰাৰ সুযোগ পোৱাটো অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ।
কোনটো নতুন ধাৰণা সফল হ’ব, সেয়া আগতীয়াকৈ নিশ্চিতভাৱে ক’ব নোৱাৰি। সেয়েহে, উদ্যোগীসকলক এনে এক পৰিৱেশৰ প্ৰয়োজন, য’ত তেওঁলোকে নতুন ধাৰণা পৰীক্ষা কৰিব পাৰে, প্ৰকৃততে বিফল হ’লেও সেই বিফলতাৰ পৰা পুনৰ উঠি অহাৰ সুযোগ পায় আৰু সফল ব্যৱসায়সমূহৰ সম্প্ৰসাৰণ ঘটাব পাৰে।
ইয়াৰ বাবে নতুন ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰা আৰু সম্প্ৰসাৰণ ঘটোৱা সহজ কৰিব লাগিব, কৰ ব্যৱস্থা যুক্তিসংগত আৰু পূৰ্বানুমানযোগ্য কৰি ৰাখিব লাগিব আৰু অপ্ৰয়োজনীয় নীতি-নিয়ম মানি চলাৰ বোজা হ্ৰাস কৰিব লাগিব।
ভাৰতে ইতিমধ্যে ব্যৱসায়িক নিয়ম-নীতি মানি চলাৰ প্ৰক্ৰিয়া সহজ কৰা আৰু কিছুমান সৰু-সুৰা অপৰাধক অপৰাধৰ শ্ৰেণীৰ পৰা আঁতৰোৱাৰ ক্ষেত্ৰত পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। অৱশ্যে, ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ বিকাশ আৰু অধিক লোকৰ কৰ্মসংস্থাপনৰ বাবে এতিয়াও অধিক সংস্কাৰৰ প্ৰয়োজন আছে।
এই সংস্কাৰসমূহৰ ভিতৰত আছে
- প্ৰচলিত নিয়ম-নীতিৰ নিয়মীয়াকৈ পৰ্যালোচনা কৰা।
- চুক্তি সম্পৰ্কীয় বিবাদৰ নিষ্পত্তি ক্ষিপ্ৰ কৰা।
- এনে ঔদ্যোগিক গোট গঢ়ি তোলা, য’ত উপযুক্ত আন্তঃগাঁথনি আৰু ব্যৱসায়-অনুকূল নিয়ম-নীতিৰ পৰিৱেশ থাকে।
- ভাৰতীয় ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানসমূহে যাতে আন দেশৰ প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ সৈতে সমানে প্ৰতিযোগিতা কৰিব পাৰে, তাৰ বাবে অনুকূল পৰিৱেশ সৃষ্টি কৰা।
দত্তগুপ্তাৰ মূল বক্তব্য হৈছে যে, দীৰ্ঘস্থায়ী সমৃদ্ধি লাভ কৰিবলৈ কেৱল বৰ্তমানৰ আয়-বিতৰণ ব্যৱস্থাৰ ভিতৰত মানুহক উচ্চ আয়ৰ স্তৰলৈ উন্নীত কৰিলেই নহ’ব। ভাৰতৰ প্ৰয়োজন হৈছে আয়-বিতৰণৰ প্ৰতিটো স্তৰতে মানুহৰ আয় বৃদ্ধি কৰা, যাতে দেশৰ সামগ্ৰিক জীৱন-যাপনৰ মানদণ্ড উন্নত হয়।