সাম্প্ৰদায়িক উত্তেজনা সন্দৰ্ভত আলোচনাৰ পথ মুকলি আৰ এছ এছ আৰু মুছলমান বুদ্ধিজীৱীৰ

Story by atv | Posted by Munni Begum • 1 h ago

নতুন দিল্লীত আৰ এছ এছৰ মতাদৰ্শবিদ আৰু মুছলমান বুদ্ধিজীৱীৰ মাজত হোৱা আলোচনা

আশ্বৰ আলম / নতুন দিল্লী

'দেশৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত সময়ে সময়ে সংঘটিত হৈ থকা সাম্প্ৰদায়িক ঘটনাসমূহ হৈছে এক গভীৰ সমস্যাৰ লক্ষণহে, ই কোনো ৰোগ নহয় নহয়' বুলি শুকুৰবাৰে নতুন দিল্লীত আৰ এছ এছৰ মতাদৰ্শবিদ আৰু মুছলমান বুদ্ধিজীৱীৰ মাজত হোৱা এক আলোচনাত দৃঢ়তাৰে উল্লেখ কৰা হৈছে। চাৰি বছৰ পূৰ্বে আৰ এছ এছৰ মুৰব্বী মোহন ভাগৱতে মুছলমান বুদ্ধিজীৱীসকলৰ সৈতে হোৱা আলোচনাৰ পিছত আন এক উল্লেখযোগ্য আলোচনা সংঘটিত হয়, যিয়ে বৰ্তমানৰ পৰিৱেশ স্থায়ী আলোচনাৰ বাবে অনুকূল বুলি সংকেত দিয়ে।

এই তিনি ঘণ্টীয়া অধিৱেশনত আৰএছএছৰ নেতা ড০ কৃষ্ণ গোপাল আৰু ৰামলাল আৰু মুছলমান বুদ্ধিজীৱী, প্ৰাক্তন মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্ত এছ ৱাই কুৰেইশ্বী, প্ৰাক্তন দিল্লীৰ ৰাজ্যপাল নজিব জং, প্ৰাক্তন আলিগড় মুছলিম বিশ্ববিদ্যালয়ৰ উপাচাৰ্য লেফটেনেণ্ট জেনেৰেল (অৱসৰপ্ৰাপ্ত) জমিৰুদ্দিন শ্বাহ আৰু অন্যান্য বিশিষ্ট ব্যক্তিসকল উপস্থিত আছিল। ভাৰতীয় মুছলমান জাতীয়তাবাদ, হিন্দু আৰু মুছলমান পৰিচয়, কাফিৰ বনাম মালিচ ধাৰণা, সংহতি, সমতা আৰু উগ্ৰবাদৰ দৰে সংবেদনশীল আৰু বিতৰ্কিত বিষয়সমূহৰ ওপৰত মুকলিকৈ আলোচনা কৰা হৈছিল।

ইণ্টাৰফেথ হাৰমনি, ইফতেখাৰ আহমেদ খোৱাজাৰ নেতৃত্বত ইণ্ডিয়া ইছলামিক চেন্টাৰত অনুষ্ঠিত হোৱা এই আলোচনাচক্ৰৰ বিষয়বস্তু আছিল "সংবাদ উত্তম, স্থবিৰতা নহয়"।

আৰএছএছৰ চিন্তাবিদ ৰামলালে কয় যে, এই আলোচনা দুটা বিৰোধী দৃষ্টিভংগীক কেন্দ্ৰ কৰি আয়োজন কৰা হৈছে: এটা হৈছে, হিন্দু আৰু মুছলমান একেলগে থাকিব নোৱাৰে; আৰু আনটো হৈছে সকলো সম্প্ৰদায় মূলতঃ একে। তেওঁ স্পষ্ট কৰি দিয়ে যে, আৰএছএছে সকলো হিন্দুৰ প্ৰতিনিধিত্ব নকৰে আৰু এই আলোচনা সংঘৰ হৈ সংগঠিত হোৱা নাছিল, বৰঞ্চ ৰাষ্ট্ৰৰ স্বাৰ্থত অনুষ্ঠিত কৰা হৈছিল। তেওঁ কয় যে, প্ৰতিখন সমাজতে একাংশ অৱহেলিত লোক থাকে আৰু একোটা ঘটনাৰ বাবে সমগ্ৰ সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত দোষাৰোপ কৰিব নোৱাৰি।

তেওঁ কয় যে, এনেবোৰ ঘটনা ৰোধ কৰা উচিত আৰু ইয়াক সমালোচনা কৰা, ৰোধ কৰা আৰু নিৰীক্ষণ কৰাৰ প্ৰয়োজন আছে। কেতিয়াবা কেৱল সতৰ্কতাইহে এইবোৰক প্ৰতিৰোধ কৰিব পাৰে। তেওঁ কয় যে, বহু সাম্প্ৰদায়িক ঘটনা স্বাৰ্থৰ দ্বাৰা পৰিচালিত হয়।

ৰামলালে লগতে কয় যে, ৰাজনৈতিকভাৱে উত্তেজনাপূৰ্ণ বক্তব্য, যেনে শেহতীয়াকৈ পাকিস্তানৰ সেনাধ্যক্ষৰ মুৰব্বীৰ সাম্প্ৰতিক বক্তব্য, যিয়ে হিন্দু আৰু মুছলমান উভয়কে অস্থিৰ কৰি তুলিছে, তথাপিও ভাৰতত দুই সম্প্ৰদায়ৰ মাজত আলোচনা আৰু পাৰস্পৰিক বুজাবুজিৰ পৰিসৰ বৃদ্ধি পাইছে।

আৰ এছ এছৰ ড° কৃষণ গোপালে সভাত ভাষণ দিয়া এক মূহুৰ্ত

লেফটেনেণ্ট জেনেৰেল জমিৰুদ্দিন শ্বাহে ঘৃণা বিয়পোৱা সামাজিক মাধ্যম আৰু চিনেমাৰ ভূমিকাৰ বিষয়ে উদ্বেগ প্ৰকাশ কৰে আৰু আৰএছএছক মুছলমানৰ বিৰুদ্ধে ঘৃণাত্মক ভাষণ বন্ধ কৰিবলৈ দৃঢ় পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিবলৈ আহ্বান জনায়। তেওঁ কয় যে, ১৪০০ বছৰীয়া ইতিহাসৰ আধাৰত সকলো ধৰ্মকে জাটো গুৰুত্বপূৰ্ণ, কাৰণ এই বুজাবুজি অবিহনে কোনো ধৰ্মই সময়ৰ লগে লগে প্ৰাসংগিক হৈ থাকিব নোৱাৰে।

প্ৰকৃত ধৰ্মৰ আৰম্ভণি প্ৰাৰ্থনাৰ পৰা হয় বুলি উল্লেখ কৰি তেওঁ লগতে কয় যে, ভাৰতীয় মুছলমানসকলে সদায় ৰাষ্ট্ৰৰ ঐক্য আৰু প্ৰগতিৰ বাবে কাম কৰি আহিছে। একাংশ মুছলমান বুদ্ধিজীৱীয়ে সকলো ভাৰতীয় মুছলমানকে হিন্দু বুলি কোৱাত আপত্তি কৰিছিল। আৰ এছ এছৰ প্ৰতিনিধিসকলে স্পষ্ট কৰি দিয়ে যে, মুছলমানক হিন্দু, ভাৰতীয়, বা হিন্দুস্তানী মুছলমান বুলি কোৱাত তেওঁলোকৰ কোনো আপত্তি নাই।

প্ৰাক্তন মুখ্য নিৰ্বাচন আয়ুক্ত এছ ৱাই কুৰেইশ্বীয়ে স্মৰণ কৰে যে, দেশ বিভাজনৰ পিছত হিন্দুসকল সংবিধান সভাত সংখ্যাগৰিষ্ঠ আছিল, তথাপিও তেওঁলোকে দেশৰ বাবে ধৰ্মনিৰপেক্ষ গাঁথনি নিৰ্বাচন কৰিছিল। তেওঁ কয় যে, আৰএছএছে বিশ্বৰ অন্যতম শক্তিশালী সংগঠন হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছে আৰু ইয়াক বিজেপিৰ সমাৰ্থক বুলি গণ্য কৰা হয়, যাৰ সমৰ্থন অবিহনে বিজেপিয়ে নিৰ্বাচনত জয়লাভ কৰিব নোৱাৰে।

ড০ কৃষ্ণ গোপালে কয় যে, আলোচনাৰ উদ্দেশ্য মুছলমানসকলক আৰএছএছৰ মতাদৰ্শ গ্ৰহণ কৰিবলৈ বাধ্য কৰোৱাই নহয়, বৰঞ্চ তেওঁলোকৰ সম্প্ৰদায়ৰ চিন্তা-চৰ্চা বুজি উঠাহে। ভাৰতবৰ্ষত আলোচনাৰ এক চহকী পৰম্পৰা আছে। প্ৰতিটো যুক্তিৰে কিছু সত্যতা আছে।

তেওঁ কয় যে, আনৰ পৰা বিচ্ছিন্ন হোৱাটো সাম্প্ৰদায়িক উত্তেজনাৰ মূল। আনহাতে সৰ্বাংগীনতাই সমাজৰ বিভিন্ন শ্ৰেণীক একত্ৰিত কৰিব পাৰে। তেওঁ কয় যে, সাম্প্ৰদায়িক ঘটনাবোৰ কেৱল লক্ষণহে, মূল কাৰণ নহয় আৰু হিন্দুসকলৰো অভিযোগ আছে, যাক সততাৰে সমাধান কৰিব লাগে।

ড০ খোৱাজা ইফতিখাৰে সভাত ভাষণ দিয়া এক মূহুৰ্ত

তেওঁ লালকিল্লাৰ আক্ৰমণৰ দৰে উগ্ৰপন্থীৰ ঘটনাৰ কথা উল্লেখ কৰি সুধিছিল, "যুৱ পেছাদাৰীসকলক কোনে উচটনি দিছে? আমি সমস্যাৰ প্ৰকৃত উৎস বিচাৰি উলিয়াব লাগিব।" তেওঁ কয় যে এই কাণ্ডসমূহৰ পিছত নিৰীহ মুছলমান পেছাদাৰীসকলে অন্যায়ভাৱে নিৰীক্ষণৰ সন্মুখীন হয়, যেনে চিকিৎসকৰ পটভূমি পৰীক্ষা আৰু ঘৰৰ মালিকে ভাড়া দিবলৈ অস্বীকাৰ কৰা। এনে উগ্ৰপন্থী কাৰ্য্যই হিন্দু সমাজৰ একাংশ শ্ৰেণীক ঐতিহাসিক অভিযোগৰ কথা সোঁৱৰাই দিয়ে।

ডাঃ গোপাল কয় যে, মুছলমানসকলৰ অধিকাংশই জাতীয়তাবাদী। কিন্তু ইয়াৰ এটা ক্ষুদ্ৰ অংশই তেওঁলোকৰ জাতীয় পৰিচয় ৰাজহুৱাভাৱে প্ৰকাশ নকৰে। তেওঁ ১৯৪৮ চনত আলিগড় মুছলিম বিশ্ববিদ্যালয়ত জৱাহৰলাল নেহৰুৰ ভাষণৰ উদাহৰণ দিয়ে, য'ত নেহৰুৱে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলক ভাৰতৰ সাংস্কৃতিক আৰু বৌদ্ধিক ঐতিহ্যক লৈ গৌৰৱ অনুভৱ কৰে নে নকৰে সুধিছিল।

তেওঁ কয় যে, বিগত ১০০০ বছৰত হিন্দু-মুছলমানৰ একত্ৰীকৰণৰ প্ৰচেষ্টা সীমিত হৈ আছিল। হিন্দু সমাজে ঐতিহাসিকভাৱে মূৰ্তি পূজা নকৰা সম্প্ৰদায়ক গ্ৰহণ কৰিছিল,যদিও ইছলামৰ কঠোৰ বিচ্ছিন্নতাবাদ আৰু বিৰোধিতাৰ বাবে একত্ৰীকৰণৰ প্ৰচেষ্টা প্ৰায়ে বিফল হৈছিল। কেতিয়াবা মুছলমান বুদ্ধিজীৱীসকলেও বিচ্ছিন্নতাক অগ্ৰাধিকাৰ দিছিল।

যদিও অপ্ৰিয় ইতিহাসক পাহৰি যোৱাটো বাঞ্ছনীয় হ'ব পাৰে, তথাপিও মানুহে ইয়াক পাহৰি নাযায় বুলি উল্লেখ কৰি ড০ গোপালে লগতে কয় যে, আলোচনাকাৰীসকলে কেৱল অনুঘটক হিচাপে কাম কৰিব পাৰে। এই প্ৰক্ৰিয়াটো সফল কৰিবলৈ হিন্দু আৰু মুছলমান উভয়কে আগবাঢ়ি আহিব লাগিব।

দিল্লীৰ প্ৰাক্তন ৰাজ্যপাল নজিব জঙে কয় যে, সংখ্যাগতভাৱে দুৰ্বল মুছলমান সম্প্ৰদায়ৰ লোকসকলে এক শক্তিশালী সংখ্যাগৰিষ্ঠৰ সৈতে বাৰ্তালাপ কৰিছে। হিন্দু সম্প্ৰদায়ৰ লোকসকলেও নিজৰ জ্যেষ্ঠ ভাতৃৰ দৰে এ এম ইউ আৰু জামিয়াৰ দৰে প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ পৰা স্নাতক যুৱ মুছলমানসকলক সহায় কৰা উচিত।