ইমান ছাকিনা
প্ৰতিটো যুগত, মানুহক তেওঁলোকে সৃষ্টি কৰা সঁজুলিৰ দ্বাৰা পৰীক্ষা কৰা হয়। আজি সামাজিক মাধ্যম আৰু ডিজিটেল প্ৰযুক্তি আমাৰ চিন্তাধাৰা, কথা-বতৰা, যোগাযোগ আৰু জীৱন ধাৰণৰ ধৰণ নিৰ্ণয় কৰাৰ আটাইতকৈ শক্তিশালী সঁজুলি হৈ পৰিছে। এই মাধ্যমবোৰে মতামত, সম্পৰ্ক, অভ্যাস আৰু আনকি বিশ্বাসকো প্ৰভাৱিত কৰে। মুছলমানসকলৰ বাবে, প্ৰশ্নটো প্ৰযুক্তি গ্ৰহণ বা প্ৰত্যাখ্যান কৰা নহয়, বৰঞ্চ ইছলামিক মূল্যবোধ, নৈতিকতা আৰু উদ্দেশ্যৰ সৈতে সামঞ্জস্য ৰাখি ইয়াক কেনেকৈ ব্যৱহাৰ কৰিব লাগে সেইটোহে।
এজন বিশ্বাসী ব্যক্তিয়ে নিশ্চিত কৰিবলৈ চেষ্টা কৰা উচিত যে, তেওঁলোকৰ অনলাইন উপস্থিতিয়েও যাতে তেওঁলোকৰ বিশ্বাসক প্ৰতিফলিত কৰে। যেতিয়া তাকৱা (ভক্তি) ৰ সৈতে ব্যৱহাৰ কৰা হয়, তেতিয়া সামাজিক মাধ্যম কিয়ামতৰ দিনা অনুশোচনাৰ পৰিৱৰ্তে পুৰস্কাৰৰ মাধ্যম হৈ পৰিব পাৰে।
ইছলাম হৈছে এক কালজয়ী জীৱনশৈলী। ইয়াৰ নীতিসমূহ কোনো বিশেষ শতিকা বা সংস্কৃতিৰ মাজতে সীমাবদ্ধ নহয়। গতিকে পূৰ্বৰ সময়ত সামাজিক মাধ্যমৰ অস্তিত্ব নাছিল যদিও কোৰাণ আৰু চুন্নতৰ পথ প্ৰদৰ্শনে এই ডিজিটেল জগতখনক নেভিগেট কৰাৰ বাবে এক স্পষ্ট কাঠামো প্ৰদান কৰে।
VIDEO
বিশ্বস্ত প্ৰযুক্তি (আমানাহ)
ইছলামত, মানুহক দিয়া সকলো বস্তু আল্লাহৰ আমানত। আমাৰ সময়, বুদ্ধিমত্তা, কথা-বতৰা আৰু সম্পদ সকলোবোৰ আমাৰ হাতত অৰ্পণ কৰা হৈছে, যাৰ বাবে আমি জবাবদিহি হ'ব লাগিব। সেইবাবে প্ৰযুক্তিও এই আস্থাৰ অংশ।
আমাৰ হাতত থকা স্মাৰ্টফোনটো কেৱল মাত্ৰ এটা যন্ত্ৰ নহয়; ই অন্তহীন তথ্য, কথোপকথন, ছবি আৰু প্ৰভাৱৰ এক প্ৰৱেশদ্বাৰ। আমি ইয়াক কেনেকৈ ব্যৱহাৰ কৰো, ইয়াৰ দ্বাৰা আল্লাহ (তাকৱা)ৰ প্ৰতি আমাৰ চেতনা প্ৰতিফলিত হয়। যেতিয়া এজন মুছলমানে সামাজিক মাধ্যম লগ ইন কৰে, তেতিয়াও তেওঁলোকৰ ওপৰত ব্যক্তিগতভাৱে কথা কোৱাৰ দৰে একে নৈতিক দায়িত্ব থাকে।
কোৰাণত আল্লাহে কৈছে: কোনো ব্যক্তিয়ে এটা শব্দও উচ্চাৰণ নকৰে, মাথোঁ সেই শব্দ লিপিবদ্ধ কৰিবলৈ সাজু কোনো পৰ্যবেক্ষক থাকে। (কোৰাণ৫০:১৮)
এই আয়াতটো টাইপ কৰা শব্দৰ ক্ষেত্ৰতো যিমান প্ৰযোজ্য, কথিত শব্দৰ ক্ষেত্ৰতো সিমানেই প্ৰযোজ্য। মন্তব্য, টুইট, পোষ্ট আৰু বাৰ্তা সকলোবোৰ ৰেকৰ্ড কৰা কাম।
ডিজিটেল যুগত সংযম ৰক্ষা কৰা
হজৰত মহম্মদে কৈছে: "যিয়ে আল্লাহ আৰু শেষ দিনত বিশ্বাস কৰে, তেওঁ ভাল কথা কোৱা উচিত অথবা নীৰৱ হৈ থকা উচিত।” (বুখাৰী আৰু মুছলিম)
আজি কথা কোৱা মানে পোষ্ট কৰা, শ্বেয়াৰ কৰা, ফৰৱাৰ্ড কৰা আৰু মন্তব্য দিয়া আদি অন্তৰ্ভুক্ত। সামাজিক মাধ্যমত প্ৰায়ে চিন্তা নকৰাকৈ দ্ৰুত প্ৰতিক্ৰিয়া আগবঢ়ায়। মানুহে উৰাবাতৰি ভাগ কৰে, তৰ্ক-বিতৰ্কত লিপ্ত হয়, আনক উপহাস কৰে আৰু পৰিণতিৰ কথা নাভাবি বিদ্ৰূপ আৰু নেতিবাচক কথা-বতৰা বিতৰণ কৰে।
ইছলামে যোগাযোগত সংযম, প্ৰজ্ঞা আৰু মৰ্যাদাৰ শিক্ষা দিয়ে। কোৰাণত পৰচৰ্চা কৰা(গীবা), নিন্দা (বুহতান), সন্দেহ আৰু চোৰাংচোৱাগিৰি কৰাটো স্পষ্টভাৱে নিষিদ্ধ (৪৯:১২)। তথাপিও এই পাপবোৰ অনলাইনত কৰাটো সহজ হৈ পৰিছে— কেতিয়াবা এটা ক্লিকতে।
ইছলামে বিনয় আৰু গোপনীয়তাৰ সুৰক্ষাৰ ওপৰত অতি গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। কিন্তু সামাজিক মাধ্যমে অৱশ্যে প্ৰায়ে ইয়াৰ বিপৰীত প্ৰচাৰ কৰে— ব্যক্তিগত জীৱন অতিমাত্ৰা ভাগ-বতৰা কৰা, মনোযোগৰ বাবে নিজকে প্ৰদৰ্শন কৰা আৰু ব্যক্তিগত বিষয়বোৰ অচিনাকি মানুহৰ আগত উন্মোচন কৰা।
ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে কৈছে: প্ৰতিটো ধৰ্মৰ এক সুকীয়া বৈশিষ্ট্য থাকে, আৰু ইছলামৰ সুকীয়া বৈশিষ্ট্য হ’ল বিনয়। (ইবনে মাজাহ)
ফটো, ব্যক্তিগত মুহূৰ্ত, পাৰিবাৰিক বিষয় বা লাইক আৰু কমেণ্টৰ যোগেদি বৈধতা বিচৰাটোৱে ধীৰে ধীৰে নম্ৰতাৰ ভাৱক ক্ষয় কৰিব পাৰে। মুছলমান সকলক অনলাইনত নিজকে কেনেদৰে উপস্থাপন কৰিব লাগে সেই বিষয়ে সন্মান ৰক্ষা কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰা হয়, ঠিক যেনেকৈ তেওঁলোকে ৰাজহুৱাভাৱে কৰে।
সময় ব্যৱস্থাপনা আৰু দায়বদ্ধতা
সামাজিক মাধ্যমৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ অপকাৰিতা হ'ল সময়ৰ নীৰৱ চুৰি কৰা। ঘন্টাৰ পিছত ঘন্টা লক্ষ্যবিহীনভাৱে পৃষ্ঠা স্ক্র'ল কৰি, ভিডিঅ' চাই আৰু বিঘিনিৰ সৈতে জড়িত হৈ পাৰ কৰিব পাৰে।
ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে সতৰ্ক কৰি দিছে: দুটা আশীৰ্বাদ আছে যিবোৰ বহুতে নষ্ট কৰে: স্বাস্থ্য আৰু আজৰি সময়। (বুখাৰী)
ইছলামে উদ্দেশ্যপ্ৰণোদিত জীৱন যাপনৰ শিক্ষা দিয়ে। এজন বিশ্বাসীৰ সময় অতি মূল্যৱান আৰু ইয়াক শিক্ষণ, উপাসনা, পৰিয়াল, কাম আৰু বিশ্ৰাম আদিৰ দৰে উপকাৰী কামত ব্যয় কৰা উচিত। প্ৰযুক্তিৰ অত্যধিক ব্যৱহাৰৰ ফলত প্ৰাৰ্থনা, পৰিয়ালৰ দায়িত্ব আৰু ব্যক্তিগত বৃদ্ধিৰ প্ৰতি অৱহেলা হ’ব পাৰে।
উদ্দেশ্যপ্ৰণোদিতভাৱে প্ৰযুক্তি ব্যৱহাৰ কৰিলে ইয়াক বিক্ষিপ্ততাৰ পৰা লাভৰ সঁজুলিলৈ ৰূপান্তৰিত কৰা হয়।
জ্ঞান বিচৰা আৰু ভাল বিয়পোৱা
ইয়াৰ প্ৰত্যাহ্বানসমূহৰ মাজতো সামাজিক মাধ্যম আৰু প্ৰযুক্তিয়ে (ভাল) অসাধাৰণ সুযোগ প্ৰদান কৰে। ইছলামিক বক্তৃতা, কোৰাণ পাঠ, সোঁৱৰণী, শৈক্ষিক বিষয়বস্তু আৰু দাতব্য অভিযানবোৰে কেইছেকেণ্ডৰ ভিতৰতে লাখ লাখ মানুহক স্পৰ্শ কৰিব পাৰে।
প্ৰতিনিধিত্বমূলক ছবি
এজন মুছলমানে এই প্লেটফৰ্মসমূহ ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰেঃ
প্ৰামাণিক জ্ঞান ভাগ-বতৰা কৰক
দয়া আৰু ইতিবাচক মনোভাৱৰ প্ৰচাৰ কৰা
দাতব্য কামত সহায় কৰক
পণ্ডিত আৰু উপকাৰী বিষয়বস্তুৰ সৈতে সংযোগ স্থাপন কৰক
সোঁৱৰাই দিয়াৰ জৰিয়তে বিশ্বাসক শক্তিশালী কৰক
বুদ্ধিত্তাৰে ব্যৱহাৰ কৰিলে প্ৰযুক্তি ‘ছাদাকাহ জাৰিয়াহ’ (নিৰন্তৰ দান)ৰ মাধ্যম হৈ পৰে।
ঈৰ্ষা, তুলনা আৰু অহংকাৰ পৰিহাৰ কৰক
সামাজিক মাধ্যমে প্ৰায়ে তুলনাৰ সংস্কৃতিৰ সৃষ্টি কৰে। মানুহে নিজৰ ধন-সম্পত্তি, ভ্ৰমণ, সৌন্দৰ্য্য আৰু কৃতিত্ব প্ৰদৰ্শন কৰে। ইয়াৰ ফলত ঈৰ্ষা (হাছাদ), অসন্তুষ্টি, অহংকাৰ (ৰিয়া) হ’ব পাৰে।
ইছলামে সন্তুষ্টি (কানা’আত) আৰু আন্তৰিকতাৰ শিক্ষা দিয়ে। এজন বিশ্বাসীয়ে সফলতাৰ মাপকাঠি আল্লাহৰ ঘনিষ্ঠতাৰ দ্বাৰা কৰে, অনলাইন জনপ্ৰিয়তাৰ দ্বাৰা নহয়। প্ৰশংসা বা বৈধতাৰ বাবে পোষ্ট কৰিলে লাহে লাহে উদ্দেশ্য নষ্ট হ’ব পাৰে।
তথ্য বিনিময়ৰ পূৰ্বে তথ্যৰ সত্যতা নিৰূপণ
সামাজিক মাধ্যমত ভুৱা বাতৰি, ভুল তথ্য আৰু উৰাবাতৰি দ্ৰুতগতিত বিয়পি পৰে। ইছলামে নিৰূপিত তথ্য প্ৰচাৰ কৰাৰ বিৰুদ্ধে কঠোৰ সকীয়নি দিয়ে।
আল্লাহে কৈছে, হে মোৰ বিশ্বাসীসকল! যদি কোনো দুষ্ট লোকে আপোনাৰ ওচৰলৈ কোনো বাতৰি আনে, তেনেহ'লে তাৰ সঠিক তদন্ত কৰক, নহ'লে আপুনি অজ্ঞানতাৰে কোনো লোকক ক্ষতি নকৰে। (কোৰাণ ৪৯:৬)
নিশ্চিত নোহোৱাকৈ বাৰ্তা প্ৰেৰণ কৰিলে সমাজত ভয়, ঘৃণা আৰু বিভ্ৰান্তিৰ সৃষ্টি হ'ব পাৰে। দায়িত্বশীল ডিজিটেল আচৰণ ইছলামিক নৈতিকতাৰ এটা অংশ।
প্ৰকৃত সম্পৰ্ক ৰক্ষা কৰা
প্ৰযুক্তিয়ে মানুহক ভার্চুয়েলভাৱে সংযোগ কৰিলেও ই বাস্তৱ জীৱনৰ সম্পৰ্কবোৰ দুৰ্বল কৰি তুলিব পাৰে। ইছলামে পৰিয়ালৰ সম্পৰ্ক (চিলাত আৰ-ৰহম), ৰোগীক দেখা কৰা, চুবুৰীয়াক সহায় কৰা আৰু শক্তিশালী সম্প্ৰদায়ৰ বন্ধন বজাই ৰখাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে।
স্ক্ৰীণৰ সন্মুখত অধিক সময় অতিবাহিত কৰাটো মুখামুখি মত-বিনিময়, পৰিয়ালৰ কথোপকথন আৰু সমাজৰ সৈতে জড়িত হোৱাৰ ঠাই ল'ব নালাগে।
মুছলমানসকলৰ বাবে ব্যৱহাৰিক নিৰ্দেশনাৱলী
ইছলামিক মূল্যবোধৰ সৈতে প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰক একাকাৰ কৰিবলৈ:
সামাজিক মাধ্যম ব্যৱহাৰ কৰাৰ আগতে উদ্দেশ্যৰে আৰম্ভ কৰক।
অপচয়ৰ পৰা হাত সাৰিবলৈ সময়সীমা নিৰ্ধাৰণ কৰক।
উপকাৰী একাউণ্ট অনুসৰণ কৰক আৰু ক্ষতিকাৰক একাউণ্ট আনফ’ল’ কৰক।
তৰ্ক আৰু নেতিবাচক আলোচনাৰ পৰা আঁতৰি থাকক।
বিনয় আৰু গোপনীয়তা সুৰক্ষিত কৰক।
শ্বেয়াৰ কৰাৰ আগতে তথ্য পৰীক্ষা কৰক।
ভাল আৰু জ্ঞান বিয়পাই দিবলৈ মঞ্চ ব্যৱহাৰ কৰক।
উপাসনা, চিন্তা আৰু পৰিয়ালৰ বাবে নিয়মিত সংযোগ বিচ্ছিন্ন কৰক।