মালিক আছগৰ হাচমী / নতুন দিল্লী
সপোনবোৰ কেতিয়াও মৰহি নাযায়, যদিহে বুকুত অদম্য ইচ্ছাশক্তি থাকে। আমেথিৰ এখন সৰু গাঁৱত জন্মগ্ৰহণ কৰা যিজন যুৱকে এদিন পৰিয়াল পোহপাল দিবলৈ দিল্লীৰ ব্যস্ত ৰাজপথত দিন-ৰাতি একাকাৰ কৰি উবেৰ টেক্সী চলাইছিল, তেৱেঁই আজি ভাৰতীয় সেনাৰ নৌ-চালনা দলৰ সদস্য। ২৯ বছৰীয়া ছলমান খানে এতিয়া ২০২৬ চনৰ এছিয়ান গেমছত ভাৰতৰ হৈ পদক জয় কৰাৰ লক্ষ্যৰে দুৰ্দান্ত প্ৰস্তুতি চলাইছে।
তেওঁৰ এই কাহিনী ৰাতিটোৰ ভিতৰতে লাভ কৰা সফলতাৰ কাহিনী নহয়। এয়া হৈছে পিতৃক হেৰুওৱাৰ বেদনা, পৰিয়ালৰ বিশাল দায়িত্ব কান্ধত তুলি লোৱাৰ সংগ্ৰাম, আৰ্থিক অনাটন, সেনাত যোগদান কৰাৰ এক আধৰুৱা সপোন আৰু অৱশেষত এনে এবিধ খেলৰ সৈতে পৰিচিত হোৱাৰ কাহিনী, যাৰ কথা তেওঁ আগতে কেতিয়াও কল্পনাও কৰা নাছিল।
উত্তৰ প্ৰদেশৰ আমেথি জিলাৰ খাইৰহানাৰ অন্তৰ্গত পুৰে ধিংগাই গাঁৱত ছলমান খানৰ জন্ম হৈছিল। তেওঁৰ শৈশৱ একেবাৰেই সহজ নাছিল। তেওঁৰ পিতৃ মহম্মদ কাছিম খানে হাৰিয়ানাৰ টাৱাডুত ট্ৰাক নিৰ্মাণৰ কাম কৰিছিল আৰু তাতেই ছলমানে নিজৰ স্কুলীয়া শিক্ষা সাং কৰিছিল। চাৰি ভাতৃ আৰু দুগৰাকী ভগ্নীৰ ভিতৰত তেওঁ আছিল ডাঙৰ।
ব্ৰঞ্জ মেডেল জয়ী হোৱাৰ পিছত ছলমান খান আৰু সতনাম সিং
ছলমানৰ বয়স যেতিয়া মাত্ৰ ১৮ বছৰ আছিল, ডেংগু ৰোগত আক্ৰান্ত হৈ তেওঁৰ পিতৃৰ অকাল বিয়োগ ঘটে। হঠাৎ পৰিয়ালটোৰ সকলো দায়িত্ব তেওঁৰ কান্ধত আহি পৰে। তেওঁৰ ভায়েক-ভনীয়েকহঁত তেতিয়া পঢ়ি আছিল। পৰিয়ালৰ আৰ্থিক অৱস্থাৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি সেনাত যোগদান কৰাৰ সপোনটো তেওঁ সাময়িকভাৱে স্থগিত ৰাখিবলগীয়া হৈছিল। পৰিয়ালটোক পোহপাল দিবলৈ তেওঁ দিল্লীলৈ গুচি আহে আৰু উবেৰ টেক্সী চলাবলৈ আৰম্ভ কৰে।
দিল্লীত টেক্সী চলোৱাটো ছলমানৰ বাবে কেৱল এটা কাম নাছিল; সেই সময়ত সেয়া আছিল তেওঁৰ পৰিয়ালটোক জীয়াই ৰখাৰ একমাত্ৰ সম্বল। তেওঁ দিন-ৰাতি একাকাৰ কৰি কাম কৰিছিল, যাৰ ফলত সেনাত যোগদান কৰাৰ সপোনটো যেন লাহে লাহে ম্লান পৰি গৈছিল।
তাৰপাছত এদিন, কৰ্তব্যৰ অন্তত বিশ্ৰাম লৈ থকা অৱস্থাত তেওঁৰ এজন অন্তৰংগ বন্ধুৱে তেওঁলৈ ফোন কৰে। বন্ধুজনে তেওঁক সোঁৱৰাই দিয়ে যে তেওঁৰ উচ্চতা আৰু শাৰীৰিক গঠন সেনা বাহিনীৰ বাবে একেবাৰে উপযুক্ত আৰু তেওঁক পুনৰ এবাৰ চেষ্টা কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰে।
সেই কথা-বতৰাই ছলমানক নিজৰ পুৰণি সপোনটোৰ দিশে উভতি যোৱাৰ সাহস যোগালে। তেওঁ আন এজন চালকৰ হাতত টেক্সীখন চমজাই দি সেনাৰ নিযুক্তিৰ প্ৰস্তুতিৰ বাবে চাৰি মাহ ধৰি প্ৰস্তুতি চলায়। তেওঁ নিযুক্তি ৰেলী, স্বাস্থ্য পৰীক্ষা আৰু লিখিত পৰীক্ষাত সফলতাৰে উত্তীৰ্ণ হয়। ২০১৮ চনৰ ২৫ ছেপ্টেম্বৰত, তেওঁ পুণেৰ কিৰ্কীস্থিত বম্বে ইঞ্জিনীয়াৰ গ্ৰুপত (BEG) ভাৰতীয় সেনাত যোগদান কৰে।
ভিয়েটনামত মেডেল লাভ কৰা মুহূৰ্তত
ৰোৱিঙৰ সৈতে এক অপ্ৰত্যাশিত পৰিচয়
সেনাত যোগদান কৰাৰ পিছত ছলমানৰ জীৱনে আন এক মোৰ লয়। প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰত প্ৰশিক্ষকসকলে তেওঁৰ উচ্চতা আৰু সুঠাম শাৰীৰিক গঠন মন কৰে আৰু তেওঁক 'ৰোৱিং' (Rowing) খেলৰ সৈতে পৰিচয় কৰাই দিয়ে।
এই খেলবিধৰ বিষয়ে ছলমানে বিশেষ একো জনা নাছিল। প্ৰথম অৱস্থাত তেওঁৰ ইয়াত কোনো আগ্ৰহো নাছিল। পৰিয়ালৰ আৰ্থিক দুৰৱস্থাৰ বাবে খেল-ধেমালি তেওঁৰ বাবে কেতিয়াও অগ্ৰাধিকাৰৰ বিষয় হোৱা নাছিল। তেওঁ কেইবাবাৰো ৰোৱিঙৰ পৰা আঁতৰি থাকিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল। কিন্তু প্ৰশিক্ষকসকলে তেওঁৰ সম্ভাৱনা উপলব্ধি কৰি তেওঁক পানীত নমাইছিল। সেয়াই আছিল তেওঁৰ জীৱনৰ এক নতুন অধ্যায়ৰ আৰম্ভণি।
তেওঁৰ প্ৰথমখন আন্তঃকেন্দ্ৰ নাও প্ৰতিযোগিতাত ৰূপৰ পদক জয় কৰাটোৱে ছলমানৰ আত্মবিশ্বাস বহুখিনি বঢ়াই তুলিছিল। তেওঁ উপলব্ধি কৰিলে যে যিবিধ খেল তেওঁ প্ৰথমতে বেয়া পাইছিল, সেই খেলতে তেওঁ বহুদূৰ আগুৱাই যাব পাৰে।
প্ৰকৃত পৰিৱৰ্তন আহে ২০২১ চনত। আৰ্গােমিটাৰৰ প্ৰয়োজনীয় মানদণ্ড পূৰণ কৰাৰ পিছত, তেওঁ পুনেৰ CME-স্থিত আৰ্মি ৰোৱিং ন’ডলৈ নিৰ্বাচিত হয়। ভাৰতৰ শীৰ্ষস্থানীয় ৰোৱাৰসকলৰ সৈতে প্ৰশিক্ষণ লোৱাৰ লগে লগে তেওঁৰ সন্মুখত এক নতুন পৃথিৱীৰ দুৱাৰ মুকলি হয়। তেওঁ বুজি উঠিছিল যে ৰোৱিং কেৱল সেনাৰ এটা কাৰ্যকলাপেই নহয়, ই এক পেছাদাৰী ক্ৰীড়া কেৰিয়াৰো হ'ব পাৰে।
বিদেশত ছলমান খান
সফলতাৰ আঁৰৰ পৰিয়াল আৰু মাৰ্গদৰ্শকসকল
ছলমানে তেওঁৰ পৰিয়ালক, বিশেষকৈ মাতৃৰ প্ৰাৰ্থনাক তেওঁৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ শক্তিৰ উৎস বুলি গণ্য কৰে। তেওঁৰ পত্নী ছাহিবা খাতুনো তেওঁৰ জীৱনৰ এক গভীৰ প্ৰেৰণাৰ উৎস হৈ আহিছে।
ৰোৱিং কেৰিয়াৰৰ প্ৰাৰম্ভিক পৰ্যায়ত এনে কেইবাটাও মুহূৰ্ত আহিছিল যেতিয়া তেওঁ খেলবিধ এৰি দিয়াৰ কথা ভাবিছিল। সেই কঠিন সময়বোৰত তেওঁৰ প্ৰশিক্ষণ বিষয়া মেজৰ নগেন্দ্ৰ হুডাই তেওঁক সাহস দিছিল। আৰ্মি ৰোৱিং ন’ডৰ কমাণ্ডিং অফিচাৰ কৰ্নেল ৰামকৃষ্ণনেও তেওঁক অহৰহ উৎসাহিত কৰিছিল। অৱশেষত, প্ৰশিক্ষকসকলে তেওঁৰ প্ৰতিভা চিনি পায় আৰু তেওঁ ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় দলত নিজৰ স্থান সুৰক্ষিত কৰিবলৈ সক্ষম হয়।
ৰোৱিং জগতত দ্ৰুত উত্থান
ইয়াৰ পিছতেই ছলমানৰ সফলতাৰ তালিকা দ্ৰুতগতিত দীঘলীয়া হ'বলৈ ধৰে। ২০২২ চনত গুজৰাটত অনুষ্ঠিত ৩৬ সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় গেমছত তেওঁ সোণৰ পদক লাভ কৰে। ২০২৩ চনৰ ছিনিয়ৰ নেচনেল চেম্পিয়নশ্বিপত, তেওঁ অলিম্পিয়ান দট্টু ভোকানালক পৰাস্ত কৰি ছিংগল স্কালছ ইভেণ্টত সোণৰ পদক অৰ্জন কৰে। এই দুৰ্দান্ত প্ৰদৰ্শনৰ পিছতে তেওঁ ভাৰতীয় দলত নিজৰ স্থান নিশ্চিত কৰে।
২০২৪ চনত দক্ষিণ কোৰিয়াত অনুষ্ঠিত এছিয়ান ৰোৱিং কাপত নীতিন দেওলৰ সৈতে যুটী বান্ধি তেওঁ নিজৰ প্ৰথমটো আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সোণৰ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছতে তেওঁক ভাৰতীয় সেনাত নাইব ছুবেদাৰ পদলৈ পদোন্নতি দিয়া হয়।
২০২৫ চনৰ অষ্ট্ৰেলিয়ান ৰোৱিং চেম্পিয়নশ্বিপ আৰু ২০২৫ চনৰ এছিয়ান ৰোৱিং চেম্পিয়নশ্বিপত লাভ কৰা ৰূপৰ পদকে তেওঁৰ এছিয়ান গেমছৰ অভিযানক অধিক শক্তিশালী কৰি তুলিছে।
লক্ষ্য ২০২৬ চনৰ এছিয়ান গেমছ
ছলমানৰ বৰ্তমানৰ একমাত্ৰ লক্ষ্য হৈছে ২০২৬ চনৰ এছিয়ান গেমছ। তেওঁ বলৰাজ পানৱাৰ, সতনম সিং আৰু জাকাৰ খানৰ সৈতে ভাৰতৰ পুৰুষৰ কোৱাড্ৰাপল স্কালছ দলৰ অংশ।
এই ইভেণ্টত কেৱল ব্যক্তিগত শক্তিয়েই যথেষ্ট নহয়। চাৰিওজন খেলুৱৈয়ে নিৰ্দিষ্ট ছন্দত নাওখন চলাব লাগিব। এজন খেলুৱৈৰ সৰু ভুল এটাই সমগ্ৰ নাওখনৰ গতিৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে।
ছলমান খান
ছলমানৰ মতে, নিৰন্তৰ প্ৰশিক্ষণৰ জৰিয়তে দলৰ সদস্যসকলৰ মাজত বিশ্বাস আৰু সমন্বয় অধিক গভীৰ হৈ পৰিছে। তেওঁলোকে একেলগে থাকে, একেলগে প্ৰশিক্ষণ লয় আৰু নিজৰ ৰেচসমূহৰ ভিডিঅ' বিশ্লেষণ কৰে।
২০০০ মিটাৰ দৈৰ্ঘ্যৰ ৰোৱিং ৰেচত ইজনে সিজনৰ সৈতে কথা পতাৰ সময় অতি কম থাকে। ষ্ট্ৰোক মেনজনে চমু আৰু নিৰ্দিষ্ট কাৰিকৰী নিৰ্দেশনা দিয়ে। কেতিয়াবা গতি সলনি কৰিবলগীয়া হয়, আনহাতে, কেতিয়াবা ষ্ট্ৰোকৰ দৈৰ্ঘ্য বজাই ৰাখিবলগীয়া হয়। বাকী সমন্বয়খিনি নাও আৰু ফুট ষ্ট্ৰেচাৰৰ জৰিয়তে অনুভৱ কৰা হয়। ছলমানৰ বিশ্বাস যে যেতিয়া চাৰিওজন ৰোৱাৰে ইজনে সিজনক সম্পূৰ্ণৰূপে বিশ্বাস কৰে, তেতিয়া সমন্বয় আপোনা-আপুনি আহে।
ভিয়েটনামত জছপিন্দৰ সিঙৰ সৈতে ডাবল স্কালছত লাভ কৰা ৰূপৰ পদকটোও তেওঁৰ বাবে অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ আছিল। এই প্ৰদৰ্শনে তেওঁক আত্মবিশ্বাস যোগাইছিল যে তেওঁৰ প্ৰস্তুতি এছিয়াৰ শীৰ্ষ খেলুৱৈসকলৰ স্তৰলৈ উপনীত হৈছে।
এক কঠোৰ প্ৰশিক্ষণ সূচী
তেওঁৰ বৰ্তমানৰ প্ৰশিক্ষণৰ মূল লক্ষ্য হৈছে ৰেচৰ গতি আৰু কাৰিকৰী নিখুঁততা। ছলমানৰ দৈনন্দিন জীৱনশৈলী একেবাৰেই সহজ নহয়। পুৱা ৫ বজাত পানীৰ প্ৰশিক্ষণ আৰম্ভ হয় আৰু ইয়াত প্ৰায় ২০ কিলোমিটাৰৰ কাৰিকৰী আৰু এৰোবিক অনুশীলন অন্তৰ্ভুক্ত থাকে। ইয়াৰ পিছত পুৱাৰ আহাৰ, বিশ্ৰাম আৰু ভিডিঅ' বিশ্লেষণ কৰা হয়।
পুৱা ১১ বজাত, তেওঁ শাৰীৰিক শক্তি, পাৱাৰ আৰু ক'ৰ (core) পেশী সবল কৰিবলৈ জিমলৈ যায়। দুপৰীয়াৰ পিছত তেওঁ পুনৰ পানীৰ প্ৰশিক্ষণৰ বাবে উভতি আহে। সন্ধিয়াৰ প্ৰশিক্ষণটো মূলতঃ ষ্টাৰ্ট, স্প্ৰিণ্ট আৰু ৰেচৰ গতিৰ ওপৰত কেন্দ্ৰীভূত থাকে।
পিছদিনাৰ দুটা কঠিন প্ৰশিক্ষণৰ বাবে শৰীৰটোক সাজু কৰি তুলিবলৈ তেওঁ নিশা সোনকালে শুবলৈ চেষ্টা কৰে।
ৰোৱিঙত কেৱল বাহুৰ শক্তিয়েই পৰ্যাপ্ত নহয়। কাৰ্ডিঅ'ভাস্কুলাৰ এণ্ডিউৰেন্স, ভৰিৰ শক্তি আৰু ক'ৰ ষ্টেবিলিটিও সমানেই গুৰুত্বপূৰ্ণ। সেয়েহে জিমৰ ৱৰ্কআউট আৰু কণ্ডিচনিঙে ছলমানৰ প্ৰশিক্ষণত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।
এনে কঠোৰ পৰিশ্ৰমৰ সময়ত তেওঁৰ শৰীৰে দিনটোক প্ৰায় ৪৫০০ ৰ পৰা ৫০০০ কেলৰি শক্তি ব্যয় কৰে। তেওঁৰ খাদ্যতালিকাত অটছ, ভাত আৰু মিঠা আলুৰ দৰে কাৰ্বোহাইড্ৰেটৰ লগতে কণী, মুৰ্গীৰ মাংস আৰু হোৱে আইছ'লেটৰ দৰে প্ৰটিন অন্তৰ্ভুক্ত থাকে। দীঘলীয়া প্ৰশিক্ষণৰ সময়ত ইলেক্ট্ৰ'লাইট আৰু শক্তিৱৰ্ধক পৰিপূৰকো গ্ৰহণ কৰা হয়।
'স্পৰ্টছ অথৰিটি অৱ ইণ্ডিয়া' (SAI)ৰ TOPS আঁচনিৰ অধীনত পোৱা সহায়-সহযোগিতাই তেওঁৰ এই বিশেষ খাদ্য আৰু পৰিপূৰকৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ পূৰণ কৰাত সহায় কৰিছে।
সংগ্ৰামমুখৰ শৈশৱৰ শিক্ষা
ছলমানে কয় যে জীৱনৰ প্ৰাৰম্ভিক পৰ্যায়ত সন্মুখীন হোৱা সংগ্ৰামবোৰে তেওঁক মানসিক শক্তি প্ৰদান কৰিছে। ১৮ বছৰ বয়সতে পৰিয়ালৰ দায়িত্ব ল'বলগীয়া হোৱাৰ বাবে, তেওঁ খেলৰ চাপটোক এক বেলেগ দৃষ্টিকোণেৰে চায়।
ৰেচৰ সময়ত তেওঁ কেৱল নিজৰ পৰিকল্পনাৰ ওপৰতহে গুৰুত্ব দিয়ে। আন লেনবোৰত কি ঘটি আছে সেই লৈ চিন্তা কৰাৰ পৰিৱৰ্তে, তেওঁ নিজৰ প্ৰদৰ্শনখিনি সঠিকভাৱে ফুটাই তুলিবলৈ প্ৰয়াস কৰে।
ভাৰতীয় জাৰ্চী পৰিধান কৰাটোও তেওঁৰ বাবে এক বিশেষ অভিজ্ঞতা। তেওঁ কয় যে এখন সাধাৰণ গাঁৱৰ পৰা আহি দেশক প্ৰতিনিধিত্ব কৰাটো এক বিশাল দায়িত্ব।
ছলমান খান
এছিয়ান গেমছৰ পৰা অলিম্পিকলৈ
এছিয়ান গেমছৰ পিছত ছলমানৰ দৃষ্টি এতিয়া অলিম্পিকৰ ওপৰত নিৱদ্ধ। তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰি অলিম্পিকৰ কোটা অৰ্জন কৰিব বিচাৰে আৰু ভাৰতৰ বাবে এটা অলিম্পিক পদক জয়ৰ দিশত আগবাঢ়ি যাব বিচাৰে।
তেওঁৰ যাত্ৰাৰ আন এক গুৰুত্বপূৰ্ণ দিশো আছে। তেওঁ বিচাৰে যে সাধাৰণ অৰ্থনৈতিক আৰু সামাজিক পটভূমিৰ পৰা অহা যুৱক-যুৱতীসকলে তেওঁৰ কাহিনীৰ পৰা আত্মবিশ্বাস লাভ কৰক আৰু বুজি উঠক যে কঠোৰ পৰিশ্ৰম আৰু শৃংখলাবোধে মানুহৰ জীৱনৰ দিশ সলনি কৰিব পাৰে।
উবেৰ টেক্সীৰ ষ্টিয়েৰিঙৰ পৰা ভাৰতীয় সেনাৰ ৰোৱিং নাওলৈ ছলমান খানৰ এই যাত্ৰা সঁচাকৈয়ে অবিশ্বাস্য। এটা সময়ত পাৰিবাৰিক দায়িত্বৰ বাবে ক্ৰীড়াজগতখন তেওঁৰ বাবে বহু দূৰৈ যেন লাগিছিল, কিন্তু সেই 'ৰোৱিঙে' তেওঁক অৱশেষত ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় দলৰ গৌৰৱোজ্জ্বল অংশীদাৰ কৰি তুলিলে।
এতিয়া জাপানৰ বিশাল জলৰাশিত তেওঁৰ লক্ষ্য কেৱল নাওখনক দ্ৰুতগতিত আগুৱাই নিয়াটোৱেই নহয়; চাৰিজন খেলুৱৈৰ ছন্দ, ৰণনীতি আৰু সামূহিক প্ৰচেষ্টাক একত্ৰিত কৰি ভাৰতৰ ত্ৰিৰংগাক বিশ্বৰ দৰবাৰত গৌৰৱেৰে উৰুৱাই ৰখাটোহে তেওঁৰ প্ৰধান লক্ষ্য। ছলমানৰ এই কাহিনী ইয়াতেই শেষ নহয়, এয়া মাত্ৰ এক আৰম্ভণিহে। তেওঁৰ প্ৰকৃত পৰীক্ষা এতিয়া আৰম্ভ হ'ব পানীৰ বুকুত, য'ত তেওঁৰ সপোনবোৰে নতুন গতি লাভ কৰিব।
.webp "ভাৰতৰ কনছুলেট জেনেৰেলত অনুষ্ঠিত এক অনুষ্ঠানত ৰাষ্ট্ৰদূত লক্ষ্মী মুৰ্দেশ্বৰ পুৰী")
