গুলাম কাদিৰ
চৌদি আৰৱত হজৰ বতৰটো এনে এক পৰীক্ষাৰ দৰে, য’ত মানুহৰ বিশ্বাস আৰু ধৈৰ্য্যৰ প্ৰকৃতিৰ প্ৰচণ্ড ৰূপৰ সৈতে পোনপটীয়া মুখামুখি হয়। মৰুভূমিৰ তপত বালি আৰু আকাশৰ পৰা বৰ্ষিত জুই যেন উত্তাপৰ মাজত যেতিয়া পাৰাস্তম্ভ ৫০ ডিগ্ৰীৰ ওপৰলৈ যায়, তেতিয়া মানুহৰ শৰীৰে সহিব নোৱাৰা অৱস্থা হয়। যোৱা কেইবছৰমানত আমি দেখিছোঁ যে প্ৰচণ্ড গৰমৰ বাবে বহু হাজীৰ মৃত্যুৰ দুখজনক খবৰ পোহৰলৈ আহিছে। ইয়াৰে বেছিভাগেই আছিল ঠাণ্ডা দেশৰ পৰা অহা লোক বা যিসকলৰ বাবে মৰুভূমিৰ গৰম সহ্য কৰাটো অসম্ভৱ আছিল। ২০২৫ চনতো গৰমে নিজৰ ভয়ংকৰ ৰূপ দেখুৱাইছিল, কিন্তু ২০২৬ চনৰ হজৰ বাবে চৌদি চৰকাৰে সুৰক্ষা আৰু সকাহৰ ব্যৱস্থাক এক নতুন স্তৰলৈ লৈ গৈছে।
মক্কা চহৰ আৰু পবিত্ৰ স্থানসমূহৰ ৰয়েল কমিছনৰ কাৰ্যবাহী শাখা, 'কিদানা ডেভেলপমেণ্ট কোম্পানী'য়ে আৰাফাতৰ ময়দানত অৱস্থিত 'জবল অল-ৰহমাহ' অৰ্থাৎ ৰহমতৰ পাহাৰৰ আশে-পাশে শীতলীকৰণ প্ৰকল্পৰ (Cooling Project) দ্বিতীয় পৰ্যায়ৰ কাম সফলতাৰে সম্পূৰ্ণ কৰিছে।
গৰমৰ পৰা পৰিত্ৰাণ পাবলৈ কুলিং ফেনৰ ব্যবস্থা
এইটো সেই ঠাই য’ত হজৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় 'ৱুকুফ-এ-আৰাফাত' সম্পন্ন হয়। ইয়াত লাখ লাখ হাজীয়ে মুকলি আকাশৰ তলত ইবাদতৰ বাবে সমবেত হয়। এইবাৰৰ প্ৰকল্পটো ইমানেই বিশাল যে যোৱা বছৰৰ তুলনাত পাঁচ গুণ বেছি হাজীয়ে এতিয়া শীতল আৰু ছাঁযুক্ত ঠাইৰ সুবিধা ল’ব পাৰিব।
প্ৰযুক্তি আৰু অভিযান্ত্ৰিকতাৰ অপূৰ্ব সংগম
হজ ২০২৬ ৰ বাবে সাজু হোৱা এই দ্বিতীয় পৰ্যায়ত আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ ব্যাপক ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আৰাফাতৰ ময়দানত ১৮ খন নতুন আৰু বিশাল কেনোপি (Canopy) অৰ্থাৎ আধুনিক ছত্ৰ লগোৱা হৈছে। এই ছত্ৰবোৰৰ বিশেষত্ব হ’ল ইয়াত ৩৬ টা মিষ্টিং ফেন (Misting fans) লগোৱা হৈছে, যিয়ে পানীৰ অতি সূক্ষ্ম টোপালৰ ফোৱাৰা এৰি দিয়ে।
ইয়াৰ উপৰিও গোটেই অঞ্চলটোত ৭ টা উন্নত এয়াৰ-কুলিং ইউনিট আৰু ১০৭ টা মিষ্টিং ফেন কলম স্থাপন কৰা হৈছে। এই গোটেই তন্ত্ৰটোৱে মিলি এনে এক পৰিবেশ সৃষ্টি কৰে যাৰ ফলত প্ৰচণ্ড ৰ’দৰ প্ৰভাৱ বহুখিনি কমি যায়।
যদি আমি এই গোটেই প্ৰকল্পটোৰ বিস্তৃতিৰ ওপৰত চকু ফুৰাওঁ, তেন্তে প্ৰথম আৰু দ্বিতীয় পৰ্যায় মিলাই এতিয়া মুঠ ২,৭২,০০০ বৰ্গ মিটাৰতকৈও অধিক এলেকা এই কুলিং চিষ্টেমৰ আওতাত আহি পৰিছে। এইটো কোনো সামান্য কৃতিত্ব নহয়। বালিৰে ভৰা পথাৰত ইমান ডাঙৰ পৰিসৰত উষ্ণতা নিয়ন্ত্ৰণ কৰাটো অভিযান্ত্ৰিক ক্ষেত্ৰত এক ডাঙৰ প্ৰত্যাহ্বান আছিল। কিদানা কোম্পানীয়ে এই কাম নিৰ্ধাৰিত সময়ৰ ভিতৰত সম্পূৰ্ণ কৰিছে যাতে আৰাফাতৰ দিনা যেতিয়া হাজীসকল ইয়াত উপস্থিত হয়, তেতিয়া তেওঁলোকে হিট ষ্ট্ৰোক বা লু-ৰ সন্মুখীন হ’বলগীয়া নহয়।
প্ৰথম পৰ্যায়ৰ পৰা দ্বিতীয় পৰ্যায়লৈ যাত্ৰা
এই প্ৰকল্পৰ ভেটি ২০২৫ চনত স্থাপন কৰা হৈছিল যেতিয়া প্ৰথম পৰ্যায়ৰ কাম সম্পূৰ্ণ হৈছিল। সেই সময়ত তিনিখন ডাঙৰ কেনোপি আৰু ১৬৫ টা মিষ্টিং ফেন কলম লগোৱা হৈছিল। যদিও সেয়া আৰম্ভণিহে আছিল, কিন্তু এই বছৰৰ বিস্তাৰ যোৱা বছৰৰ তুলনাত বহুত বেছি ব্যাপক। এতিয়া এই দুয়োটা পৰ্যায় মিলি একত্ৰিত কুলিং গ্ৰিড হিচাপে কাম কৰিব। ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল গোটেই জবল অল-ৰহমাহ অঞ্চলত শীতল বতাহ আৰু পানীৰ ফোৱাৰাৰ এনে এটা বেষ্টনী থাকিব যিয়ে হাজীসকলক ধাৰাবাহিকভাৱে সকাহ দি থাকিব।
চৌদিৰ গৰমৰ পৰা পৰিত্ৰাণ পোৱাৰ ব্যৱস্থা
চৌদি চৰকাৰ কেৱল যন্ত্ৰৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি থকা নাই। মাটিত স্বেচ্ছাসেৱক আৰু নিৰাপত্তাৰক্ষীৰ দলো মোতায়েন থাকিব যিয়ে হাজীসকলৰ মাজত ছাতি আৰু ঠাণ্ডা পানী বিতৰণ কৰিব। পানীৰ ফোৱাৰাবোৰ কেৱল ৰাস্তাৰ কাষতে নহয়, খোজকাঢ়ি যোৱা পথবোৰতো স্থাপন কৰা হৈছে। চৌদি চৰকাৰৰ মতে, বিশ্বাসৰ এই যাত্ৰাত যাতে কোনো এজনৰো প্ৰাণহানি নহয়, সেয়া তেওঁলোকৰ সৰ্বোচ্চ অগ্ৰাধিকাৰ।
গৰমৰ বিৰুদ্ধে এক গোলকীয় যুঁজ
হজৰ সময়ত গৰমৰ বাবে হোৱা মৃত্যু কেৱল এখন দেশৰ চিন্তা নহয়, বৰঞ্চ সমগ্ৰ বিশ্বৰ মুছলমান সম্প্ৰদায়ৰ বাবে এক ডাঙৰ বিষয় হৈ আহিছে। বিশেষকৈ ভাৰত, পাকিস্তান আৰু বাংলাদেশৰ দৰে দেশৰ পৰা অহা বৃদ্ধ হাজীসকলৰ বাবে এই গৰম প্ৰাণঘাটী বুলি প্ৰমাণিত হৈ আহিছে। চৌদি আৰৱৰ এই নতুন ব্যৱস্থাই সেই পৰিয়ালবোৰক বহুত সকাহ দিব যাৰ বৃদ্ধ সদস্যসকল এইবাৰ হজলৈ গৈছে। আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ এই ব্যৱহাৰে দেখুৱাইছে যে কেনেকৈ পুৰণি ধৰ্মীয় পৰম্পৰাক নতুন যুগৰ সা-সুবিধাৰ সৈতে মিলাই সুৰক্ষিত কৰিব পাৰি।
VIDEO
ময়দান-এ-আৰাফাতত অতিবাহিত কৰা সময়খিনি হজৰ আধ্যাত্মিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ইয়াত হাজীসকলে ঘণ্টাৰ পিছত ঘণ্টা থিয় হৈ আল্লাহৰ ওচৰত প্ৰাৰ্থনা কৰে। এনে অৱস্থাত যদি পৰিৱেশত অলপ শীতলতা থাকে, তেন্তে মানুহে সম্পূৰ্ণ একাগ্ৰতাৰে ইবাদত কৰিব পাৰে। কিদানা ডেভেলপমেণ্ট কোম্পানীয়ে কৰা এই কামে কেৱল গৰমৰ চাপ কমোৱাই নহয়, হাজীসকলৰ অভিজ্ঞতাও সুখকৰ কৰি তুলিব।
অহা সপ্তাহবোৰত যেতিয়া সমগ্ৰ বিশ্বৰ লাখ লাখ হাজীয়ে বগা এহৰাম পিন্ধি আৰাফাতৰ উপত্যকাত সমবেত হ’ব, তেতিয়া প্ৰযুক্তিৰ এই শীতল ফোৱাৰাবোৰ তেওঁলোকৰ বাবে এক আশীৰ্বাদতকৈ কম নহ’ব। চৌদি আৰৱে স্পষ্ট কৰি দিছে যে তেওঁলোকে আতিথ্য আৰু হাজীসকলৰ সেৱাত কোনো ত্ৰুটি ৰাখিব নিবিচাৰে। এতিয়া সকলোৰে চকু হজ ২০২৬ ৰ সফল আয়োজনৰ ওপৰত নিৱদ্ধ হৈ আছে, য’ত আশা কৰা হৈছে যে এই আধুনিক কুলিং চিষ্টেমৰ সহায়ত গৰমৰ প্ৰকোপ ভক্তিৰ ঢৌৰ আগত ম্লান হৈ পৰিব।
