নতুন দিল্লী
কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে টেলিভিছন চেনেলসমূহৰ বাবে প্ৰতি ঘণ্টাত বিজ্ঞাপনৰ সময়সীমা ১২ মিনিটত সীমাবদ্ধ ৰখাৰ নিয়ম বাতিল কৰিছে। তথ্য আৰু সম্প্ৰচাৰণ মন্ত্ৰালয়ে ২১ আগষ্টত গেজেটত কেবল টেলিভিছন নেটৱৰ্ক (সংশোধনী) নিয়ম, ২০২৬ৰ বিষয়ে প্ৰকাশ কৰি এই সংশোধনী কাৰ্যকৰী কৰে।
মন্ত্ৰালয়ে প্ৰকাশ কৰা চৰকাৰী জাননীত কোৱা হৈছে, “কেবল টেলিভিছন নেটৱৰ্কৰ নিয়ম, ১৯৯৪ত, নিয়ম ৭ত উপ-নিয়ম (১১) বাদ দিয়া হৈছে।" এই উপ-নিয়মটোৱেই টেলিভিছন চেনেলত প্ৰতি ঘণ্টাত সৰ্বাধিক ১২ মিনিট বিজ্ঞাপন সম্প্ৰচাৰৰ সীমা নিৰ্ধাৰণ কৰিছিল।
১৯৯৪ চনৰ কেবল টেলিভিছন নেটৱৰ্কৰ নিয়মৰ অধীনত ২০০৬ চনত বিজ্ঞাপনৰ এই সময়সীমা নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল। কিন্তু মন্ত্ৰালয়ৰ মতে, তাৰ পিছৰ সময়ছোৱাত টেলিভিছন সম্প্ৰচাৰণ খণ্ডত যথেষ্ট পৰিৱৰ্তন ঘটিছে। তথ্য আৰু সম্প্ৰচাৰণ মন্ত্ৰালয়ৰ এক বিবৃতি অনুসৰি, ২০০৬ চনত দেশত মাত্ৰ ৬২টা টেলিভিছন চেনেল আছিল। বৰ্তমান এই সংখ্যা ৯০০ৰো অধিক হৈছে।
সেই সময়ত টেলিভিছন চেনেল বিতৰণৰ মুখ্য মাধ্যম কেবল টিভি আছিল। কেবল টিভি তেতিয়া এনালগ ব্যৱস্থাত চলিছিল আৰু ইয়াৰ চেনেল বহন ক্ষমতাও সীমিত আছিল। ফলত গ্ৰাহকৰ বাবে চেনেল বাছনিৰ সুযোগ যথেষ্ট কম আছিল।
কিন্তু কেবল টিভি ব্যৱস্থা সম্পূৰ্ণৰূপে ডিজিটেল হোৱাৰ পিছত DTH, Cable TV, HITS আৰু IPTV-কে ধৰি সকলো টেলিভিছন বিতৰণ ব্যৱস্থাই এতিয়া ডিজিটেল ৰূপ লাভ কৰিছে। এই প্লেটফৰ্মসমূহত বৰ্তমান ৩০০ৰ পৰা ৫০০ বা তাতকৈ অধিক চেনেল উপলব্ধ। ইয়াৰ ফলত গ্ৰাহকৰ বিভিন্ন ধৰণৰ প্ৰয়োজন পূৰণ কৰাৰ লগতে চেনেল বাছনিৰ সুযোগো যথেষ্ট বৃদ্ধি পাইছে। সেয়েহে বজাৰত এতিয়া পৰ্যাপ্ত প্ৰতিযোগিতা আছে বুলি চৰকাৰে মত প্ৰকাশ কৰিছে।
টেলিভিছন সম্প্ৰচাৰণ খণ্ডত হোৱা এই পৰিৱৰ্তনৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি বিজ্ঞাপনৰ সময়সীমা সম্পৰ্কীয় নিয়মসমূহ পুনৰ বিবেচনা কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তা অনুভৱ কৰা হৈছিল।
ভাৰতত টেলিভিছন সম্প্ৰচাৰণ খণ্ড বিজ্ঞাপনৰ ওপৰত যথেষ্ট নিৰ্ভৰশীল। কোনো চেনেল ‘পে’ চেনেল হওক বা ‘ফ্ৰী-টু-এয়াৰ’ চেনেল হওক, বিজ্ঞাপন ইয়াৰ বাবে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ আয়ৰ উৎস। আনহাতে, ডিজিটেল মাধ্যমৰ ক্ষেত্ৰত বিজ্ঞাপনৰ সময়সীমাৰ এনে কোনো বাধ্যতামূলক সীমা নাই। ফলত পৰম্পৰাগত টেলিভিছন চেনেলসমূহে ডিজিটেল মাধ্যমৰ তুলনাত সমান সুযোগ লাভ কৰা নাছিল।
মন্ত্ৰালয়ৰ বিবৃতিত কোৱা হৈছে যে, টেলিভিছন উদ্যোগৰ ভিতৰতে আৰু টেলিভিছন উদ্যোগ আৰু ডিজিটেল মাধ্যমৰ মাজতো এতিয়া যথেষ্ট প্ৰতিযোগিতা আছে বুলি তথ্য আৰু সম্প্ৰচাৰণ মন্ত্ৰালয়ে বিবেচনা কৰিছে।
সেইবাবেই চৰকাৰে বিজ্ঞাপনৰ সময়সীমাৰ সীমা উঠাই দিয়াৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰিছে। ইয়াৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে টেলিভিছন আৰু ডিজিটেল মাধ্যমৰ মাজত অধিক সমান প্ৰতিযোগিতাৰ পৰিৱেশ সৃষ্টি কৰা আৰু ব্যৱসায় চলোৱাটো অধিক সহজ কৰি তোলা।